(HBĐT) - Chiến dịch Xuân Lộc (từ ngày 9 - 21/4/1975), chiến dịch tiến công của Quân giải phóng miền Nam Việt Nam vào thị xã Xuân Lộc, khu vực phòng thủ trọng yếu trong tuyến phòng thủ cơ bản (Biên Hòa - Xuân Lộc - Bà Rịa - Vũng Tàu) của quân đội Sài Gòn nhằm tiêu diệt lực lượng địch phòng giữ phía đông Sài Gòn, tạo thuận lợi cho chiến dịch Hồ Chí Minh (từ ngày 26-30/4/1975).

 

5 giờ 30 phút ngày 9/4, chiến dịch mở màn, ta đồng loạt nổ súng tiến công Xuân Lộc và tiểu khu Long Khánh. Tuy nhiên, chỉ có Sư đoàn 6 tập kích chiếm 6 chốt của địch và làm chủ một đoạn quốc lộ 1 từ Hưng Nghĩa đến đèo Mẹ Bồng Con. Ngày 10/4, ta tiếp tục đột phá Xuân Lộc, chiếm sân bay, đánh thiệt hại nặng Trung đoàn 43 (Sư đoàn 18), đánh Lữ đoàn 1 dù vừa đổ xuống Tân Phong. Địch phải điều thêm 1 liên đoàn biệt động quân, Trung đoàn 8 (Sư đoàn bộ binh 5)... tăng viện cho Xuân Lộc. Ngày 11/4, ở thị xã Xuân Lộc, trên các hướng ta và địch giằng co quyết liệt. ở hướng chia cắt Sư đoàn 6 tổ chức tiến công Tiểu đoàn 1 của chiến đoàn 52, nhưng diệt không gọn.  

Chỉ huy Trung đoàn 3 (Sư đoàn 304) bàn phương án tác chiến trong chiến dịch Xuân Lộc. ảnh: TL

Quyết giữ Xuân Lộc, ngày 12/4/1975, địch tăng cường thêm Lữ đoàn 1 dù, Lữ đoàn 3 thiết giáp, Chiến đoàn 3 (Sư đoàn 5), Liên đoàn biệt động quân, các Trung đoàn thiết giáp số 315, 318, 320; toàn bộ hỏa lực pháo binh của Quân đoàn 3 và của không quân từ 2 sân bay Biên Hòa và Tân Sơn Nhất trực tiếp tham gia chi viện các các mũi phản kích; thậm chí địch còn sử dụng cả loại bom cháy CBU mà thế giới cấm sử dụng để đối phó với ta. Như vậy, lực lượng địch ở Xuân Lộc - Long Khánh đã chiếm  50% bộ binh và 60% pháo binh, hầu hết số lượng xe tăng, xe thiết giáp của Quân đoàn 3 và lực lượng tổng dự bị chiến lược (tương đương 1 sư đoàn) của Quân đội Sài Gòn.  

Sự biến động lớn về tương quan so sánh lực lượng giữa ta và địch tại Xuân Lộc đã khiến chiến sự tại đây trở nên hết sức căng thẳng, quyết liệt. Qua 3 ngày chiến đấu, mặc dù ta đã chiếm được một số mục tiêu, diệt một bộ phận sinh lực địch và giữ được một số địa bàn quan trọng nhưng ta vẫn chưa tiêu diệt gọn được một tiểu đoàn nào của địch, hơn nữa bộ đội ta bị thương vong nhiều, buộc phải có phương án thay thế. Do đó, ngày 13/4/1975, Bộ Tư lệnh chiến dịch quyết định ngừng tiến công, chuyển từ phương án tiến công trực diện sang đánh bao vây, chia cắt…  

Ngày 15/4/1975, các đơn vị ta được pháo binh chi viện tiến công giải phóng hoàn toàn Chi khu Gia Kiệm, ngã ba Dầu Giây, cắt đứt quốc lộ 1 (đoạn Xuân Lộc - Bàu Cá) và quốc lộ 20 (đoạn Túc Trưng - ngã ba Dầu Giây), bao vây, cô lập thị xã Xuân Lộc. Để cứu vãn tình hình, trong hai ngày (16 và 17/4), Bộ Chỉ huy Quân đoàn 3, Quân đội Việt Nam Cộng hòa tức tốc điều Lữ đoàn 3 thiết giáp, Chiến đoàn 8 (Sư đoàn 5), với hơn 100 khẩu pháo cỡ lớn ở các căn cứ: Nước Trong, Hốc Bà Thức, Long Bình, Đại An và 125 lần chiếc máy bay chiến đấu chi viện mỗi ngày, thực hiện phản kích hòng chiếm lại Dầu Giây. Các trận đánh diễn ra ác liệt ở Hưng Nghĩa, điểm cao 122, lực lượng địch bị đẩy lùi về Bàu Cá.  

Cùng thời gian này, cánh quân Duyên Hải đã đập tan “lá chắn thép” Phan Rang, giải phóng Phan Thiết, Hàm Tân; đồng thời, tiến vào khu vực Rừng Lá, uy hiếp trực tiếp Xuân Lộc. Trong khi đó, tại khu vực Xuân Lộc, Sư đoàn 7 và Sư đoàn 341 tiếp tục tiến công, đánh bại các chiến đoàn 43 và 48, tiêu hao nặng Lữ đoàn 1 dù của địch…  

Trước nguy cơ bị tiêu diệt hoàn toàn, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội Việt Nam Cộng hòa ra lệnh rút quân khỏi Xuân Lộc để bảo toàn lực lượng. Để khỏi bị truy diệt, ngày 20/4/1975, địch huy động hàng chục khẩu pháo đặt ở các căn cứ Nước Trong, Trảng Bom bắn hàng trăm quả đạn vào trận địa Quân đoàn 4 đang chốt giữ để nghi binh thu hút sự chú ý của ta; đồng thời, lợi dụng trời mưa lớn, toàn bộ quân địch ở Xuân Lộc tháo chạy về Bà Rịa - Vũng Tàu theo hướng quốc lộ 2.  

Ngày 21/4/1975, Chiến dịch tiến công Xuân Lộc kết thúc thắng lợi, thị xã Xuân Lộc và toàn tỉnh Long Khánh được hoàn toàn giải phóng.  

 

(Trích theo Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam) 

 

Các tin khác


Kỳ họp 20 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương

Trong hai ngày 12 và 13-12-2017, tại Hà Nội, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã họp kỳ 20. Đồng chí Trần Quốc Vượng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương chủ trì kỳ họp.

Ủy ban KTTƯ: Ông Lê Phước Thanh có biểu hiện vun vén cho gia đình trong bổ nhiệm

Kết luận của Ủy ban Kiểm tra Trung ương cho thấy những vi phạm, khuyết điểm của ông Lê Phước Thanh là rất nghiêm trọng

Vụ bổ nhiệm “thần tốc” bà Quỳnh Anh: Đề nghị kỷ luật Phó Chủ tịch tỉnh Thanh Hoá

UBKT Trung ương đề nghị Ban Bí thư xem xét, thi hành kỷ luật ông Ngô Văn Tuấn, nguyên GĐ Sở Xây dựng Thanh Hóa với mức nghiêm khắc.

Bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Cựu chiến binh Việt Nam lần thứ VI

Sáng 15-12, tại Hà Nội, Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Cựu chiến binh Việt Nam lần thứ VI nhiệm kỳ 2017-2022 chính thức bế mạc.

Hội nghị toàn quốc công tác tài chính Đảng

(HBĐT) - Trong 2 ngày 14-15/12, tại thành phố Đà Lạt (tỉnh Lâm Đồng), Văn phòng Trung ương Đảng phối hợp với Ban Kinh tế Trung ương tổ chức Hội nghị toàn quốc công tác tài chính và hoạt động sản xuất kinh doanh của Đảng. Đồng chí Trần Quốc Vượng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, thành viên Thường trực Ban Bí thư, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương tới dự và chỉ đạo hội nghị.

Đại hội đại biểu công đoàn ngành NN và PTNT tỉnh lần thứ V

(HBĐT) - Ngày 15/12, Công đoàn ngành NN và PTNT tỉnh đã tổ chức Đại hội đại biểu lần thứ V, nhiệm kỳ 2017- 2022. Dự Đại hội có lãnh đạo Công đoàn Bộ NN&PTNT, LĐLĐ tỉnh, Sở NN&PTNT và 90 đại biểu đại diện cho gần 2.000 CBCCVC – NLĐ ngành NN&PTNT tỉnh.