(HBĐT) - Còn nhớ, cách đây chưa lâu, trong dịp trở về thăm lại khu di tích Tượng đài chiến thắng Tu Vũ (Thanh Thủy - Phú Thọ), nơi mở đầu cho những chiến thắng quan trọng trong chiến dịch Hòa Bình (10/12/1951 - 23/2/1952), thật may mắn chúng tôi gặp một bà cụ người bản xứ ở tuổi xưa nay hiếm. Tôi đã được nghe cụ kể về những trận đánh bẻ gãy nhiều đợt phản công của địch trên sông Đà; những trận đánh công kiên diệt đồn bốt địch để quân ta từ đây tiến về giải phóng Hòa Bình.



Tượng đài chiến thắng Tu Vũ (Thanh Thủy - Phú Thọ) nơi ghi dấu chiến thắng mở đầu cho chiến dịch Hòa Bình cách đây gần 70 năm.

Theo sự chỉ dẫn của những cán bộ xã Tu Vũ, huyện Thanh Thủy (Phú Thọ), chúng tôi đã kết nối và trò chuyện được với cựu chiến binh (CCB) Đỗ Hạp, hiện là Trưởng Ban liên lạc CCB Trung đoàn 88 - đơn vị vinh dự được Đại tướng Võ Nguyên Giáp giao nhiệm vụ nổ phát súng đầu tiên tiêu diệt đồn Tu Vũ mở đầu chiến dịch Hòa Bình khi xưa. Dù năm tháng đã mờ xa nhưng với người cựu binh này vẫn còn in đậm ký ức về những trận đánh. Trong câu chuyện, CCB Đỗ Hạp kể: Chiến dịch Hòa Bình có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Do vậy, khi chuẩn bị mở chiến dịch Hòa Bình, nhiều lần Đại tướng Võ Nguyên Giáp trực tiếp thị sát nắm tình hình địch và Đại tướng đã chọn Tu Vũ là nơi mở đầu chiến dịch.

Sau khi ra sức củng cố thế phòng ngự, tiến hành bình định, tăng cường lực lượng. Đầu năm 1951, viên tướng viễn chinh của quân đội Pháp là Đờ-lát đờ Tát-xi-nhi cho rằng, đã đến lúc có thể chuyển sang thế phản công giành lại quyền chủ động chiến lược trên chiến trường chính. Vì thế, Đờ-lát đờ Tát-xi-nhi cấp tốc vạch ra một kế hoạch phản công và quyết định tung toàn bộ lực lượng cơ động chiến lược ra mở cuộc hành quân tái chiếm tỉnh Hòa Bình - khi đó là tỉnh tự do duy nhất của Liên khu 3. Chọn Hòa Bình làm điểm quyết chiến mở đầu cho cuộc phản công giành lại thế chủ động, Đờ-lát đờ Tát-xi-nhi đã tổ chức cuộc hành binh "Hoa tulip” là khúc dạo đầu. Theo đó, ngày 10/11/1951, 12 tiểu đoàn bộ binh và 5 cụm pháo binh của Pháp bất ngờ chiếm Chợ Bến, cắt đường di chuyển của bộ đội ta từ Việt Bắc xuống đồng bằng. Tiếp đó, đến ngày 14/11, Tướng Sa - lăng chỉ huy 16 tiểu đoàn, 8 cụm pháo binh, 2 tiểu đoàn công binh, 2 đại đội xe tăng cùng 3 tiểu đoàn nhảy dù xuống thị xã Hòa Bình. Ngay trong đêm, 2 binh đoàn cơ động của Pháp chia thành 2 hướng, một theo đường 6 tiến về thị xã Hòa Bình và một theo sông Đà tiến chiếm Tu Vũ nhằm mục đích buộc "chủ lực đối phương phải tham chiến”. Tính đến chiều 15/11/1951, đích thân Đờ-lát đờ Tát-xi-nhi chủ trì cuộc họp báo tại Hà Nội để loan tin "Chiến thắng Hòa Bình” và dựng lại "Xứ Mường tự trị”. Sau đó, địch đã tổ chức lực lượng thành 3 phân khu, gồm phân khu Chợ Bến, phân khu Sông Đà, phân khu Hòa Bình (bao gồm cả đường 6). Các phân khu được xây dựng theo cấu trúc hệ thống phòng ngự dã chiến với 28 cứ điểm lớn, nhỏ, biến khu vực Hòa Bình - sông Đà - đường 6 trở thành một tập đoàn cứ điểm mạnh... 



Tượng đài Anh hùng Cù Chính Lan trên quốc lộ 6 (cũ) ghi dấu chiến công anh hùng trong những trận đánh địch tại Hòa Bình, trở thành nơi sinh hoạt ngoại khóa, giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.

Về phía ta, Tổng Quân ủy và Bộ Tổng tư lệnh nhận định: Cuộc tiến công ra Hòa Bình của địch sẽ gây cho ta những khó khăn nhất định. Nhưng cũng tạo cho ta một cơ hội tốt để tiêu diệt sinh lực của chúng. Trước tình hình trên, Chủ tịch     Hồ Chí Minh và Thường vụ T.Ư Đảng đã nhất trí mở "Chiến dịch Hòa Bình” với nhiệm vụ phá cuộc tấn công Hòa Bình của địch. Chiến dịch Hòa Bình sẽ thực hiện đánh địch trên cả hai mặt trận chính diện và sau lưng địch. Tổng Quân ủy và Bộ Tổng tư lệnh trực tiếp chỉ đạo chiến dịch và mặt trận chính diện Hòa Bình. Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Tổng Tư lệnh kiêm Chỉ huy trưởng chiến dịch. Ngay trước thời điểm diễn ra chiến dịch, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã viết một bản huấn lệnh kêu gọi toàn thể cán bô, chiến sỹ, bộ đội chủ lực, bội đội địa phương và dân quân du kích: "Tìm địch mà đánh, diệt các cứ điểm mới đóng của địch, diệt các đội càn quét của chúng, cắt đứt đường giao thông liên lạc của chúng, biến sông Đà thành sông Lô năm xưa, đường số 6 thành đường số 4, tiêu diệt sinh lực địch, phá tan âm mưu chiếm đóng Hòa Bình”. Bản huấn lệnh của Đại tướng đã tiếp thêm sức mạnh cho cán bộ, chiễn sỹ, bộ đội, đặc biệt là bộ đội và dân quân du kích của Hòa Bình trong cuộc chiến chống lại đội quân viễn chinh Pháp mạnh hơn ta nhiều lần về vũ khí trang bị. Điều mà sau này, Đại tướng đã chia sẻ trong cuốn Hồi ký của mình: "Tôi lên đường tư tưởng không một chút hoài nghi, phân vân. Chiến dịch này chỉ có thắng lớn hoặc thắng nhỏ, nhưng nhất định thắng. Đáp số đã hiện lên rõ mồn một: ta sẽ tiêu diệt được nhiều sinh lực địch, chiến tranh du kích ở đồng bằng Bắc Bộ cũng như các vùng địch hậu sẽ được phục hồi”. 

Sau một thời gian khẩn trương chuẩn bị, ngày 10/12/1951 dưới sự chỉ huy của Đại tướng Võ Nguyên Giáp tại mặt trận Hòa Bình, Đại đoàn 308 và Đại đoàn 312 đã tiêu diệt địch, đột phá phòng tuyến sông Đà. Đến đêm 10/12, Trung đoàn 88 tiến công san phẳng vị trí đồn Tu Vũ - một vị trí lớn thuộc cụm phòng ngự then chốt của phân khu sông Đà - mở đầu cho cuộc tiến công lớn tiêu diệt địch tại Hòa Bình. Dưới sự lãnh đạo của Đại tướng Võ Nguyên Giáp với phương châm chỉ huy "đánh điểm, diệt viện”, chỉ sau 3 đợt công kích, ta đã đập tan phòng tuyến sông Đà, làm chủ tuyến giao thông đường sông lên Hòa Bình của địch. Đồng thời uy hiếp tuyến giao thông đường 6 lên sông Đà mà địch đang kiểm soát. Đứng trước thực tế đường sông bị cắt đứt, đường 6 bị uy hiếp, thị xã Hòa Bình liên tục bị tập kích. Hòa Bình đứng trước nguy cơ cô lập và bị tiêu diệt, từ ngày 22 - 24/2/1952, quân Pháp buộc phải rút chạy khỏi Hòa Bình. Tổng kết chiến dịch Hòa Bình, ta đã loại khỏi vòng chiến đấu hơn 6 nghìn quân Pháp, bắn rơi 9 máy bay, bắn chìm 17 tàu chiến, phá hủy 12 khẩu pháo và hàng trăm xe vận tải, thu 24 khẩu pháo, giải phóng khu vực Hòa Bình - sông Đà, giữ vững đường giao thông liên lạc giữa Việt Bắc với các liên khu 3, 4, góp phần đẩy mạnh chiến tranh du kích vùng sau lưng địch. Làm thất bại âm mưu giành lại quyền chủ đông chiến lược và chia cắt chiến trường Bắc Bộ của Pháp. Trong chiến dịch này, quân và Nhân dân các dân tộc trong tỉnh đã đóng góp hàng nghìn ngày công chi viện lương thực, thực phẩm cho bộ đội, tham gia, phối hợp hàng chục trận đánh, tiêu diệt một lượng lớn sinh lực, phá hủy nhiều phương tiện chiến tranh của địch.

Trong chiến dịch đã thể hiện rõ vai trò, sự tài tình, quyết đoán của vị Tổng chỉ huy, Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Trong mọi hoàn cảnh Đại tướng đều sáng suốt chỉ huy và ra những mệnh lệnh đúng đắn trên chiến trường. Khi giao nhiệm vụ cho Đại đội 41 luồn sâu, bí mật đột nhập vào trận địa pháo của địch nằm kẹp giữa xóm Đúng và đồi Dè, thị xã Hòa Bình tiêu diệt trận địa pháo của địch ở đây, Đại tướng đã giao nhiệm vụ, úy lạo tinh thần cán bộ, chiến sỹ bằng bức thư tay trước giờ ra trận: "Các đồng chí được nhận nhiệm vụ xung phong vào ngay trung tâm địch, diệt hỏa lực của chúng, giúp các bạn chiến đấu hoàn thành nhiệm vụ của mình. Đó là một vinh dự lớn. Bí mật và bất ngờ, anh dũng và kiên quyết, nhanh và gọn! Tôi tin các đồng chí sẽ làm tròn nhiệm vụ và trước khi các đồng chí ra trận, tôi gửi đến các đồng chí lời chào Quyết thắng”.

Chiến dịch giải phóng Hòa Bình, dù  cách đây đã gần 70 năm. Nhưng chiến thắng ấy, sử sách vẫn còn ghi, dạ người còn tạc. Chiến thắng của một dân tộc anh hùng, với ý chí sắt đá không gì lay chuyển được; một chiến thắng còn nguyên những dấu ấn về sự lãnh đạo, chỉ huy tài tình của  Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Và chiến thắng trong chiến dịch Hòa Bình đã trở thành một bản hùng ca chiến thắng trong dòng chảy lịch sử của dân tộc thời đại Hồ Chí Minh...


 Mạnh Hùng

Các tin khác


Xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh

(HBĐT) - Đảng bộ tỉnh đã quán triệt và thực hiện nghiêm túc Nghị quyết T.Ư 4 (khóa XI, XII) gắn với thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị góp phần tạo chuyển biến sâu sắc trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Qua đó nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng, xây dựng Đảng bộ trong sạch vững mạnh, tập trung giải quyết những vấn đề thực tế, thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ các cấp. Đã xuất hiện nhiều mô hình tốt, các làm hay và thực chất trên tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội, phát triển kinh tế, xây dựng hệ thống chính trị, bảo đảm QP-AN.

Lực lượng vũ trang tỉnh: Góp phần làm thất bại mọi âm mưu chống phá Đại hội XIII của Đảng

(HBĐT) - Đại hội lần thứ XIII của Đảng đã thành công tốt đẹp, ghi dấu thành công trọn vẹn của tiến trình Đại hội Đảng các cấp nhiệm kỳ 2020 - 2025. Để góp phần vào thành công của đại hội, lực lượng vũ trang (LLVT) trong toàn tỉnh đã nêu cao vai trò, trách nhiệm, làm tốt những yêu cầu đặt ra, trong đó, quan trọng hàng đầu là đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu của các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị chống phá nền tảng tư tưởng của Đảng và chống phá đại hội Đảng.

Ánh sáng niềm tin

Diễn ra từ ngày 25/1 - 1/2/2021 tại Thủ đô Hà Nội, Đại hội toàn quốc lần thứ XIII của Đảng có sự tham dự của 1.587 đại biểu, đại diện cho hơn 5 triệu đảng viên trong cả nước đã thành công rất tốt đẹp, để lại dấu ấn đậm nét về một Đại hội "Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Sáng tạo - Phát triển". Thành công rực rỡ của Đại hội XIII của Đảng thể hiện bản lĩnh, ý chí kiên cường và quyết tâm đi tới của cả dân tộc vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, vì đất nước Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc

Sau hơn 7 ngày làm việc nghiêm túc, khẩn trương, dân chủ, với ý thức trách nhiệm cao trước Đảng và nhân dân, sáng 1/2/2021, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (Hà Nội), Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng đã bế mạc và thành công tốt đẹp.

Mục tiêu mới, thách thức mới cần giải pháp thích ứng mới

Nhìn tổng thể, năm 2020, năm cuối cùng của giai đoạn 2016-2020, Việt Nam nổi lên là một điểm sáng về khả năng tự chủ, tự cường, thành công trong thực hiện mục tiêu kép; linh hoạt , hiệu quả trong phản ứng chính sách; thúc đẩy chuyển đổi số; tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị toàn cầu, hướng tới tăng trưởng nhanh, bền vững.

Kỷ niệm 80 năm Ngày Bác Hồ trở về Tổ quốc trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam: Bước ngoặt to lớn của cách mạng Việt Nam

Ngày 28/1/1941 (tức mùng Hai tết Tân Tỵ, 1941), sau 30 năm hoạt động ở nước ngoài, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trở về Tổ quốc trực tiếp lãnh đạo cách mạng, tạo bước ngoặt to lớn và mở ra thời kỳ phát triển mới của cách mạng Việt Nam. Đây là một sự kiện lịch sử quan trọng, mở ra thời kỳ chuẩn bị về mọi mặt, tiến tới phát động cao trào Tổng khởi nghĩa giành thắng lợi trong Cách mạng tháng Tám năm 1945 - tiền đề cho những thắng lợi sau này.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục