(HBĐT) - Nghệ thuật múa xòe phản ánh phong tục, tập quán sinh hoạt của người Tày (Đà Bắc). Múa xòe thể hiện sự tri ân, lòng biết ơn của con dâu, cháu dâu trong nhà đối với ông bà, bố mẹ khi bước sang thế giới bên kia. Xòe còn thể hiện niềm vui, sự hân hoan để đón chào năm mới, niềm vui trong ngày cưới và những sự kiện quan trọng của xóm, làng.



Đội văn nghệ xóm Chàm, xã Tân Pheo (Đà Bắc) thường xuyên tập luyện múa xòe để biểu diễn trong các sự kiện của địa phương.

Cụ Hà Văn Phởi, xóm Chàm, xã Tân Pheo cho biết: Người Tày Đà Bắc có 3 điệu xòe chính, gồm: Xòe Họi (điệu xòe trong đám tang người chết); xòe Khón Đáng và xòe tròn (xòe trong những ngày vui như lễ, Tết, đám cưới, hội làng...). Trong tín ngưỡng của người Tày Đà Bắc, trong nhà có người chết thì các thế hệ là dâu như con dâu, cháu dâu… trong họ hàng múa xòe Họi. Điều đó thể hiện sự tri ân, lòng biết ơn sâu sắc tới ông bà, bố mẹ nhà chồng. Trong điệu xòe Họi, người phụ nữ chỉ được mặc áo đỏ hoặc áo hoa và bắt buộc phải đeo "thộng sạnh” có chuông 2 đầu (chiếc túi nhỏ), đầu đội mũ chào mào. Thế hệ dâu con trong họ sẽ tiến hành 4 lần xòe tương ứng với 4 lần làm lễ, gồm: lễ cúng gà bé, mặc quần áo cho người chết, bữa cơm con trai cúng và bữa cúng tiễn đưa lên trời. Dụng cụ sử dụng trong xòe đám tang là chiếc gậy làm bằng cây nứa già, dài khoảng từ 1,5 - 1,8 m. Khi xòe, người phụ nữ làm các động tác đâm chiếc gậy nứa xuống sàn nhà. Điệu xòe Họi kết thúc khi thầy mo thực hiện xong các nghi thức cúng tiễn đưa người chết.

Vào những ngày lễ, Tết, hội làng, tất cả già trẻ, trai gái tay trong tay vui điệu xòe Khón Đáng và xòe tròn. Một vòng xòe có ít nhất từ 10 - 15 người, càng đông người vòng xòe càng đẹp. Điệu xòe được tổ chức vào dịp đầu năm mới để cầu cho mùa màng tươi tốt, thóc gạo đầy nhà, mọi người dồi dào sức khỏe. Những ngày vui như đám cưới, hội làng, các sự kiện quan trọng của địa phương, người Tày Đà Bắc đều múa xòe. Mỗi khi âm thanh trầm bổng, tiếng chiêng, tiếng trống nổi lên lại thôi thúc mọi người đến với điệu xòe. Trong tiếng trống, tiếng chiêng, mọi người xích lại gần nhau, tay trong tay, vòng xòe cứ thế rộng dần, hết điệu này sang điệu khác... 

Múa xòe không chỉ là văn hóa, phong tục mà còn là bản sắc, là món ăn tinh thần không thể thiếu của người Tày. Có những cô bé, cậu bé lên 4, lên 5 đã biết xòe. Hà Thị Kim Oanh, xóm Chàm, xã Tân Pheo chia sẻ: Em biết xòe từ khi 5 tuổi. Lúc bé nhìn ông bà, bố mẹ xòe là em xòe theo. Cứ thế xòe ngấm sâu vào tâm hồn tuổi thơ của em. Hiện nay, em là thành viên đội văn nghệ của xóm, của xã. Các thành viên trong đội văn nghệ luôn nhiệt huyết, đam mê tập luyện xòe để phục vụ nhiệm vụ chính trị của địa phương.

Hiện nay, huyện Đà Bắc bảo tồn và phát triển các điệu xòe của người Tày thông qua các hoạt động văn hóa, văn nghệ của địa phương. Bất cứ xã nào của huyện có người Tày sinh sống đều thành lập được đội xòe. Người dân chính là lực lượng nòng cốt giữ gìn, duy trì và phát triển nghệ thuật xòe trong cộng đồng. Thế hệ trước truyền cho thế hệ sau, cứ thế điệu xòe của người Tày được bảo tồn và quảng bá khắp mọi nơi.

TT



Các tin khác


Hồ Hòa Bình đắm say từ mỗi khuôn hình nghệ thuật

(HBĐT) - Muốn có và lưu lại những hình ảnh đẹp, hay muốn tìm chất liệu, bối cảnh… khơi nguồn sáng tác, hãy đến với hồ Hòa Bình! Đó là những lời  "truyền tai” mà tôi nghe được từ các họa sỹ, nghệ sỹ nhiếp ảnh Hòa Bình, Hà Nội trong chuyến đi thực tế sáng tác trên hồ Hòa Bình.

Tuần Văn hóa, Du lịch tỉnh - hội tụ và tỏa sáng tinh hoa văn hóa xứ Mường

(HBĐT) - Từ ngày 6 - 10/12 diễn ra Tuần Văn hóa - Du lịch tỉnh Hòa Bình năm 2019. Đây là sự kiện chính trị quan trọng nhằm tôn vinh giá trị văn hóa, vùng đất, con người Hòa Bình. Đồng thời, quảng bá đến bạn bè trong nước và quốc tế về tiềm năng, thế mạnh phát triển kinh tế, văn hóa, du lịch của tỉnh. Qua đó, góp phần quan trọng trong việc phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

20 h tối nay (6/12) khai mạc Tuần Văn hóa- Du lịch tỉnh Hòa Bình năm 2019

(HBĐT) - 8h tối nay (6/12) tại Quảng trường Hòa Bình sẽ diễn ra đêm hội lớn- khai mạc Tuần Văn hóa- Du lịch Hòa Bình 2019 (tuần lễ). Dự đêm khai mạc tuần lễ có đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước, một số Bộ, ngành Trung ương, và đại diện các tỉnh bạn. Điểm nhấn trong đêm khai mạc là chương trình nghệ thuật mang chủ đề "Hòa Bình- miền đất sử thi” với sự tham gia biểu diễn của gần 500 ca sỹ, diễn viên, nghệ nhân.

Khai mạc Tuần Văn hóa Việt Nam tại Lào

Tối 5-12, tại Cung Văn hóa quốc gia Lào, Thủ đô Vientinae, Lào, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp Bộ Thông tin, Văn hóa và Du lịch Lào tổ chức trọng thể lễ khai mạc Tuần Văn hóa Việt Nam tại Lào. Tham dự có Đại sứ Việt Nam tại Lào Nguyễn Bá Hùng, GS, TS Boviengkham Vongdara, Ủy viên T.Ư Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Lào cùng hàng nghìn người dân Lào.

Tổng duyệt Lễ Khai mạc Tuần Văn hóa - Du lịch tỉnh Hòa Bình năm 2019

(HBĐT) - Tối 5/12, tại Quảng trường Hòa Bình, Ban Tổ chức Tuần Văn hóa - Du lịch tỉnh Hòa Bình năm 2019 (Tuần lễ) đã tổ chức tổng duyệt chương trình Lễ Khai mạc Tuần lễ. Dự chương trình tổng duyệt có các đồng chí: Bùi Văn Tỉnh, Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Bí thư Tỉnh ủy; Bùi Văn Khánh, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; đại diện lãnh đạo một số sở, ngành, UBND các huyện, thành phố.

Sẵn sàng cho ngày hội lớn

(HBĐT) - Từ ngày 6-10/12, trên địa bàn tỉnh sẽ diễn ra sự kiện chính trị, văn hóa lớn: Tuần Văn hóa - Du lịch tỉnh Hòa Bình năm 2019 (Tuần lễ). Sự kiện được tổ chức nhằm tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong nhân dân, tạo không gian để các nghệ nhân gặp gỡ, giao lưu, học hỏi trao đổi kinh nghiệm, góp phần nâng cao ý thức trong việc giữ gìn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc. Đồng thời giới thiệu, quảng bá tiềm năng, xúc tiến đầu tư, phát triển về thương mại, du lịch, từng bước xây dựng thương hiệu du lịch "Hòa Bình - Điểm đến hấp dẫn và thân thiện". Những ngày này, công tác chuẩn bị đang được tiến hành hết sức tích cực.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục