(HBĐT) - Những ngày tháng 7 là dịp để mỗi chúng ta tri ân, tưởng nhớ các anh hùng, liệt sỹ đóng góp công sức, xương máu vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Chúng tôi có dịp đến thăm di tích lịch sử quốc gia Nhà tù Hoà Bình nằm trên địa bàn phường Tân Thịnh (TP Hòa Bình)- nơi ghi dấu quá khứ đấu tranh hào hùng chống thực dân Pháp của các chiến sỹ cách mạng.


Ghi dấu quá khứ đấu tranh hào hùng

Thấy rõ vị trí của tỉnh lỵ Hòa Bình, năm 1896, đồng thời với việc củng cố xây dựng tỉnh lỵ tại phố Đúng, thực dân Pháp và chế độ phong kiến đã cho xây dựng nhà tù trên diện tích mặt bằng 1.500 m2 nhằm canh giữ các tội phạm hình sự giết người, cướp của, trộm cắp… Tháng 3/1943, thực dân Pháp quyết định chuyển trên 200 tù chính trị chúng cho là "nguy hiểm” có án tù từ 5 năm trở lên từ nhà tù Sơn La và một số nhà tù khác về giam giữ tại Nhà tù Hoà Bình. Từ đó, thực dân Pháp biến Nhà tù Hòa Bình là nơi trước đây chuyên giam giữ tù thường phạm thành nơi giam giữ tù chính trị.


Lãnh đạo Sở VH-TT&DL kiểm tra việc tôn tạo di tích lịch sử Nhà tù Hòa Bình chuẩn bị tổ chức "Lễ tưởng niệm các chiến sỹ cách mạng đã hy sinh trong nhà tù đế quốc”.

Nắm được ý đồ của thực dân Pháp, Chi bộ nhà tù Sơn La quyết định tách chi bộ làm 2 và cử đồng chí Lê Đức Thọ là Bí thư Chi bộ Nhà tù Hòa Bình. Chi bộ đã nhanh chóng đi vào hoạt động, tích cực tuyên truyền phát triển lực lượng cách mạng trong và ngoài nhà tù. Trong nhà tù đã thành lập một số ban như: ủy ban nhà tù, Ban kinh tế, Ban cứu tế, Ban khánh tiết, Ban tuyên truyền và ra một tờ báo viết tay lấy tên là báo "Bình Minh” mỗi tháng 1 kỳ. Hoạt động của Chi bộ Nhà tù Hòa Bình có ảnh hưởng sâu sắc đến phong trào cách mạng tỉnh Hòa Bình nói chung và địa bàn thị xã Hòa Bình nói riêng. Những quần chúng cứu quốc do Chi bộ tuyên truyền, giác ngộ đã trở thành những cán bộ cốt cán của phong trào cách mạng địa phương. Nhiều cuộc đấu tranh ở khu vực thị xã và trong Nhà tù Hòa Bình liên tiếp nổ ra và giành được thắng lợi lớn. Theo sự chỉ đạo của Trung ương và Xứ ủy Bắc Kỳ, Chi bộ nhà tù với sự phối hợp, giúp đỡ của lực lượng cách mạng tỉnh đã tổ chức thành công kế hoạch vượt ngục cho 5 cán bộ cốt cán của Đảng bị giam giữ nơi đây về bổ sung cho phong trào cách mạng ở các địa phương.

Chớp thời cơ Nhật đảo chính Pháp tháng 3/1945, được sự chỉ đạo của Trung ương Đảng, Xứ ủy Bắc Kỳ, Chi bộ nhà tù đã phát động và tổ chức thành công cuộc đấu tranh đòi thả tù chính trị. Chỉ trong vòng 1 tuần, phần lớn tù chính trị tại Nhà tù được thả tự do, được cán bộ và quần chúng cách mạng thị xã Hòa Bình tích cực giúp đỡ. Các đảng viên của chi bộ đã trở về bắt liên lạc với Trung ương Đảng và Xứ ủy Bắc Kỳ. Một số đồng chí được bổ sung cho lực lượng cách mạng của tỉnh… Chi bộ nhà tù có vai trò rất quan trọng đối với phong trào cách mạng của tỉnh nói riêng và phong trào của dân tộc nói chung. Nhiều chiến sỹ cộng sản bị giam cầm nơi đây sau này đã trở thành những cán bộ trung, cao cấp của Đảng và Nhà nước ta, trong đó có các đồng chí Lê Đức Thọ, Vũ Dương, Bình Huấn, Nguyễn Đức Tâm, Nguyễn Cơ Thạch, Bùi Quang Tạo, Lê Quốc Thân, Ngô Minh Loan, Mai Vị, Nguyễn Thanh Bình, Nguyễn Hữu Hùng và Nguyễn Chí Nguyện.

Bảo vệ, tôn tạo di tích để giáo dục truyền thống cho các thế hệ

Thăm quan Khu di tích Nhà tù Hòa Bình, đồng chí Lưu Huy Linh, Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL cho biết: Năm 2000, di tích Nhà tù Hòa Bình đã được Bộ VH-TT&DL xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia. Nhà tù là di chứng công cụ đàn áp, nói lên tội ác của thực dân Pháp, là nơi giam giữ, tra tấn các chiến sỹ cách mạng. Đồng thời chính nơi đã bồi dưỡng, rèn luyện những chiến sỹ cộng sản kiên cường, bất khuất giữ trọn khí tiết cách mạng, đấu tranh vì độc lập, tự do của dân tộc. Chi bộ nhà tù được thành lập có vai trò quan trọng đối với phong trào cách mạng. Nhà tù Hoà Bình mang dấu tích của lịch sử đã cho chúng ta thấy những tấm gương anh dũng, chí khí cách mạng của các chiến sỹ cộng sản trong tù. Để lại trong lòng mỗi người dân biết ơn sâu sắc, càng tự hào về truyền thống đấu tranh kiên cường, bất khuất của thế hệ cha anh.

Nhận thức tầm quan trọng của di tích cách mạng Nhà tù Hoà Bình, Sở VH-TT&DL, Bảo tàng tỉnh đã lập hồ sơ khoa học trình lên UBND tỉnh và Bộ VH-TT&DL có ý kiến về việc bảo vệ và giữ gìn nguyên trạng Nhà tù Hoà Bình làm khu di tích. Từ năm 2012, dự án tu bổ, tôn tạo khu di tích được triển khai với các hạng mục chính như: Tôn tạo cảnh quan khu di tích; dựng bia ghi lại sự kiện lịch sử; xây dựng nhà khách, trong đó có một phòng trưng bày, lưu niệm các chiến sỹ cộng sản nhà tù và dựng sa bàn về mô hình Nhà tù trước đây để khách tham quan nghiên cứu.

Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh về việc tổ chức "Lễ tưởng niệm các chiến sỹ cách mạng đã hy sinh trong nhà tù đế quốc” nhân dịp kỷ niệm 70 năm ngày Thương binh, liệt sỹ 27/7. Đến nay, các hạng mục tu bổ, tôn tạo khu di tích Nhà tù Hòa Bình đã cơ bản được hoàn thành, sẵn sàng cho việc tổ chức sự kiện này. Đây là dịp có ý nghĩa để mỗi chúng ta có thể tự hào về quá khứ hào hùng của cha anh một thời, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ hôm nay và mai sau.

 

                                                                               Linh Trang

Các tin khác


Ngày hội Đại đoàn kết ở khu dân cư - nơi gắn kết tình làng, nghĩa xóm

(HBĐT) - Sôi nổi, thắm đượm tình làng, nghĩa xóm góp phần thắt chặt mối đại đoàn kết toàn dân tộc - đó là nhận định của nhiều người khi nói về các hoạt động nhân ngày hội đại đoàn kết (ĐĐK) toàn dân tộc - kỷ niệm 87 năm ngày truyền thống mặt trận Dân tộc thống nhất Việt Nam (18/11/1930 – 18/11/2017).

Hồ Hòa Bình là trọng tâm phát triển du lịch của huyện Tân Lạc

(HBĐT) - Tân Lạc - vùng đất Mường Bi nổi tiếng được biết đến là cái nôi của nền Văn hóa Hòa Bình còn lưu giữ được những giá trị văn hóa đặc sắc của người Mường qua cuộc sống sinh hoạt, nhà sàn, trang phục dân tộc, hát ru, bọ meẹng, hát đúm; thông qua những truyền thuyết Đẻ đất, đẻ nước, tráng đồng với nhiều nội dung sâu sắc.

Nhịp sống mới ở thôn Bùi Trám

(HBĐT) - Với tổng số 141 hộ, 699 nhân khẩu, thu nhập của 77% hộ chủ yếu từ chăn nuôi, trồng trọt nhưng đến nay, bình quân thu nhập ở thôn Bùi Trám (xã Hoà Sơn - Lương Sơn) đã đạt 30 triệu đồng/người/năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 2,1% theo tiêu chí mới.

Pháp trao huân chương Hiệp sĩ Văn học và Nghệ thuật cho ông Đặng Thanh Tùng

Tối 5-12, tại Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam đã diễn ra Lễ trao Huân chương Hiệp sĩ Văn học và Nghệ thuật cho ông Đặng Thanh Tùng, Cục trưởng Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước, do những đóng góp của ông vào cho sự nghiệp gìn giữ và phát huy giá trị di sản chung của Việt Nam và Pháp.

Họa sĩ Trần Thị Thu: "May mắn vì đôi khi còn bồng bột"

Tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (66 Nguyễn Thái Học, Hà Nội), đã khai mạc triển lãm tranh trừu tượng của họa sĩ Trần Thị Thu. Đây là triển lãm cá nhân đầu tiên của chị.

Đầu tư hạ tầng giao thông, bến bãi phục vụ du lịch hồ Hòa Bình

(HBĐT) - Cảng Bích Hạ nằm ở bờ trái hồ Hòa Bình, thuộc xã Thái Thịnh, TP Hòa Bình, rộng khoảng 2,2 ha, là một trong những cảng bến quan trọng phục vụ nhu cầu vận chuyển các loại hàng hóa từ Hòa Bình lên các xã vùng hồ và Sơn La. Mặc dù vậy, sau nhiều năm đi vào khai thác, hạ tầng xuống cấp. Cảng chưa có cầu cảng, khách du lịch phải lên xuống theo các lối mòn tự nhiên, khó khăn và thiếu an toàn. Hàng và khách vẫn đi lại chung một bến, mặt bằng bến hẹp, mặt bằng nghiêng, không đảm bảo yêu cầu về an toàn. Cảng, bến hẹp lại chưa quy định rõ nét khu vực của tàu hàng và tàu du lịch nên hoạt động lộn xộn, phức tạp, gây phản cảm. Đi lên thuyền cũng không có lối, nhiều khi phải men theo sườn dốc, trèo leo qua các tàu, thuyền khác mới lên được tàu, thuyền hợp đồng…