Từ bao đời nay, đồng bào dân tộc Mông (ngành Mông hoa) ở bản Cổng Trời, xã Sa Lông, huyện Mường Chà (Ðiện Biên) vẫn lưu giữ nét văn hóa độc đáo, đó là kỹ thuật tạo hoa văn trên trang phục truyền thống. 


Tạo hoa văn trên trang phục của người Mông hoa

Phụ nữ dân tộc Mông bản Cổng Trời truyền dạy kỹ thuật tạo hoa văn cho thế hệ trẻ.

Ðây là một trong những tri thức dân gian đặc sắc do tổ tiên người Mông hoa sáng tạo, truyền dạy và đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia cần được bảo tồn, phát huy giá trị trong cộng đồng.

Quy trình tạo ra bộ trang phục truyền thống của dân tộc Mông khá công phu từ khâu trồng lanh, dệt vải cho đến kỹ thuật dùng sáp ong vẽ hoa văn trên vải. Sau đó mới đến công đoạn thêu, ghép, chắp, can các tấm vải đã được tạo hoa văn trên áo, váy. Hoa văn chủ yếu trên trang phục người Mông ở bản Cổng Trời gồm: hoa văn hình học, hình núi, hình rẻ quạt, hình răng cưa, chấm tròn kích thước to nhỏ khác nhau hay những đường gạch dài và ngắn song song; hoa văn hình dích dắc, hình ô trám, hình xoắn ốc...

Các họa tiết hoa văn được thêu bằng chỉ mầu đỏ, hồng, cam, xanh lá mạ. Qua bàn tay khéo léo của người phụ nữ Mông, đường thêu, mầu chỉ được phối với nhau hết sức hài hòa và tinh tế, mối thêu đầu chỉ được khéo léo giấu vào trong mà không gợn sờn. Kỹ thuật đáp vải ngược của người Mông rất tinh xảo, họ dùng các mảnh vải được cắt lượn thành các họa tiết rồi đáp lên y phục để lộ mầu nền bên dưới làm nổi bật thêm các hoa văn nhiều mầu sắc.

Khó nhất là khâu dùng sáp ong vẽ tạo hình khối trên vải. Chị Vàng Thị Dơ, người nắm rõ kỹ thuật làm hoa văn bằng sáp ong ở bản Cổng Trời cho biết: Trong quy trình này, phải dùng bút vẽ chấm vào bát sáp ong sau đó vẽ trên vải theo ý tưởng người vẽ do vậy mà hình vẽ phụ thuộc rất nhiều vào tâm trạng người vẽ. Vì vậy, có nhiều bộ trang phục dù cùng kiểu hoa văn nhưng độ tinh xảo khác nhau, đường thêu cũng rất khác nhau. Bộ bút vẽ gồm tám chiếc, với các kích cỡ, hình thù khác nhau để tạo ra những hoa văn độc đáo. Váy áo, thắt lưng, khăn cuốn đầu... đều được thêu, trang trí bằng cách chắp vải mầu, vẽ sáp ong với các hình chữ thập, chữ đinh kết hợp ô hình quả trám, tam giác, tạo nên sự linh hoạt, khác biệt, không hề lẫn lộn với các kiểu trang trí của các dân tộc khác.

Chủ tịch UBND xã Huổi Lèng Giàng Pàng Sú cho biết: Kỹ thuật tạo hoa văn trên trang phục truyền thống của người Mông hoa bản Cổng Trời đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Ðây là niềm vinh dự, tự hào của nhân dân xã Huổi Lèng nói chung và bà con dân tộc Mông bản Cổng Trời nói riêng. Tới đây, xã Huổi Lèng sẽ kiến nghị UBND huyện Mường Chà hỗ trợ kinh phí xây dựng thêm các công trình hạ tầng nội bản Cổng Trời để tạo điều kiện thuận lợi cho du khách đến bản tham quan, trải nghiệm, tìm hiểu về nghề dệt truyền thống của bà con nơi đây.

Với những bí truyền trong kỹ thuật vẽ sáp ong, thêu hoa văn, người Mông bản Cổng Trời đã cho thấy sự tài hoa, óc thẩm mỹ, tính sáng tạo từ những đôi bàn tay lao động cần mẫn. Vốn tri thức dân gian quý giá thể hiện trên họa tiết hoa văn trang phục của người Mông hoa bản Cổng Trời có thể ví như "những trang ký sử" hiện hữu trong cuộc sống thường nhật của cộng đồng, trong suốt chiều dài lịch sử sinh tồn, phát triển trên dải đất biên cương Tổ quốc.


Theo Báo Nhân Dân


Các tin khác


Lãnh đạo Đảng, Nhà nước dự ngày hội đại đoàn kết tại phường Quán Thánh

Dến dự ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở phường Quán Thánh (quận Ba Đình, Hà Nội) có Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ; Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm.

Cơ chế kiểm duyệt điện ảnh ở Việt Nam: Không phải là “bỏ” mà “làm” như thế nào!

Việc bộ phim "Chàng dâng cá, nàng ăn hoa” của đạo diễn Phan Đăng Di phải lùi ngày chiếu (10.11) trên HBO Việt Nam do phải cắt một số cảnh nóng, một lần nữa xới lên câu chuyện về kiểm duyệt. Và người ta nhớ lại phim "Ròm” phạm luật vẫn thắng giải ở Liên hoan Phim quốc tế Busan tạo nhiều ý kiến khác nhau. Nhân vụ việc này, có người đề xuất nên bỏ hẳn kiểm duyệt phim Việt đi nước ngoài và sửa đổi cơ chế kiểm duyệt phim trong nước.

Tặng hơn 4.000 đầu sách cho Thư viện tỉnh và 2 huyện

(HBĐT) - Ngày 12/11, đồng chí Vũ Dương Thuý Ngà, Vụ trưởng Vụ Thư viện (Bộ VH-TT&DL) cùng đoàn công tác của Vụ Thư viện tới thăm và làm việc tại Thư viện tỉnh.

Đã chọn được mẫu phác thảo công trình mỹ thuật tại nút giao QL 6 và đường Hòa Lạc- Hòa Bình

(HBĐT) - Sau một thời gian phát động Cuộc thi sáng tác mẫu phác thảo công trình mỹ thuật tỉnh Hòa Bình tại tại nút giao QL 6 và đường Hòa Lạc - Hòa Bình, Ban tổ chức đã nhận được 7 mẫu phác thảo tham gia dự thi của các tác giả trên cả nước.

Thêm một ấn phẩm sách ảnh về Trường Sa

Đối với những người từng ra với nơi tuyến đầu hải đảo Trường Sa, bao nhiêu con chữ, bao nhiêu hình ảnh cũng chưa thể đủ. Trong tháng 12 tới, hai tác giả Lữ Mai và Trần Thành tiếp tục cho ra mắt ấn phẩm chung thứ hai về Trường Sa mang tên “Mắt trùng khơi”.

Tăng tính chuyên nghiệp trong tổ chức sự kiện nghệ thuật

Cùng với sự đi lên của đời sống kinh tế, nhu cầu được tiếp cận, hưởng thụ văn hóa nghệ thuật của công chúng ngày càng tăng. Các sự kiện nghệ thuật có quy mô, loại hình, tính chất khác nhau do nhiều cấp tổ chức liên tục diễn ra trong những năm gần đây. Vấn đề đặt ra là cần làm thế nào để nâng cao tính chuyên nghiệp trong tổ chức các sự kiện nghệ thuật.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục