(HBĐT) - Chúng tôi có dịp về huyện Thọ Xuân (Thanh Hóa), thăm thành cổ Lam Kinh - một trong những khu di tích quốc gia đặc biệt lưu giữ gần như nguyên vẹn các công trình của triều đại Hậu Lê. Bước vào không gian khu di tích, nghe hướng dẫn viên (HDV) du lịch giới thiệu về những công trình như nơi ăn ngủ, khu lăng mộ… của hoàng tộc, chúng tôi hoàn toàn bị cuốn hút vào những câu chuyện truyền thuyết đầy màu sắc huyền bí về một triều đại phong kiến được coi là hưng thịnh bậc nhất trong lịch sử đất nước Việt Nam.


Du khách thăm quan, tìm hiểu các truyền thuyết lịch sử về thành cổ Lam Kinh tại huyện Thọ Xuân (Thanh Hóa).

Chất giọng nhẹ nhàng, nhưng sâu lắng HDV Hoàng Thị Hiền chia sẻ: Lam Kinh vốn là đất Lam Sơn, quê hương của anh hùng Lê Lợi, là nơi nghĩa quân Lam Sơn dựng cờ khởi nghĩa chống giặc Minh (1418-1428). Năm 1428, Lê Lợi lên ngôi hoàng đế (Lê Thái Tổ), lập nên vương triều Hậu Lê, đóng đô ở Thăng Long (Đông Kinh), mở ra thời kỳ phát triển mới cho quốc gia Đại Việt. Năm 1430, Lê Thái Tổ đổi tên vùng đất Lam Sơn thành Lam Kinh (Tây Kinh). Kể từ đó, các kiến trúc điện, miếu... bắt đầu được xây dựng. Thành điện Lam Kinh xưa được xây dựng theo địa thế "tọa sơn hướng thủy”, một tiêu chuẩn vàng trong phong thủy của người Á Đông. Phía Bắc của kinh thành dựa vào núi Dầu, phía Nam nhìn ra sông Chu, có núi Chúa làm bình phong, phía Đông là rừng Phú Lâm, còn phía Tây được bảo vệ bởi núi Hương và núi Hàm Rồng. Khu hoàng thành, cung điện và thái miếu của kinh thành Lam Kinh vẫn được giữ nguyên vẹn cho đến ngày nay, với cách bố trí hình bàn cờ gồm khu ngọ môn, sân rồng, chính điện, thái miếu. Qua quá trình đầu tư, tôn tạo, bảo tồn… năm 1962, khu di tích lịch sử Lam Kinh được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia, năm 2012 được công nhận là di tích quốc gia đặc biệt.

Bước vào khuôn viên khu di tích thăm quan các hạng mục với những kiến trúc độc đáo đậm chất Á Đông, nghe tiếng hướng dẫn viên giới thiệu lẫn trong tiếng gió vi vu, lá cây xào xạc… du khách đến lần đầu cũng có thể cảm nhận được sự huyền bí, tôn nghiêm ở nơi này.

Ngay tại khu Vĩnh Lăng (tức lăng Vua Lê Thái Tổ) đã thấy sự đặc biệt. Lăng được xây dựng trên một dải đất bằng phẳng cách điện Lam Kinh 50 m, phía trước có minh đường rộng rãi và bình phong là núi Chúa, phía sau có gối tựa là núi Dầu, hai bên tả, hữu có hai dãy núi tạo thế "hổ phục rồng chầu”. Lăng đắp đất hình lập phương, xung quanh xây chèn bằng đá đục ở bên ngoài. Trước lăng có hai hàng tượng quan hầu và tượng các con giống tạc bằng đá dựng để trấn trạch (bốn đôi con giống đối nhau theo thứ tự hai nghê, hai ngựa, hai tê giác, hai hổ). Bia Vĩnh Lăng được dựng cách lăng 300 m, bằng đá trầm tích biển nguyên khối trên lưng đặt một con rùa lớn. Trong khu Vĩnh Lăng này có một cây ổi khá đặc biệt được đặt tên là "cây ổi cười”. Du khách chỉ cần dùng ngón tay cù nhẹ lên thân cây thì toàn bộ cây ổi sẽ rung lên như có một cơn gió thổi qua. Khi du khách chạm người vào cây và nhắm mắt lại tĩnh tâm sẽ cảm nhận được một cảm giác nhẹ nhàng, thư thái đến lạ thường.

Đến với khu chính điện Lam Kinh, chúng tôi thực sự bị choáng ngợp bởi vẻ lộng lẫy, nguy nga, tráng lệ và quyền thế. Được biết, đây là công trình mới được tôn tạo khá công phu, dát vàng lá với tổng trị giá gần 40 tỷ đồng; đây cũng là công trình sử dụng trữ lượng gỗ lớn bậc nhất xứ Thanh (hơn 2.000 m3 gỗ lim). Bước qua khu hậu điện, nơi linh thiêng nhất của chính điện Lam Kinh, chạm tay vào chiếc cột cái trơn nhẵn 1 người ôm không xuể, HDV Hoàng Thị Hiền giới thiệu: Chiếc cột này được chế tác từ thân của "cây lim hiến thân”. Chuyện kể rằng: Vào năm 2010, khi dự án phục hồi phỏng dựng chính điện Lam Kinh được phê duyệt, cây lim 600 năm tuổi ở khu di tích Lam Kinh đang xanh tươi, khỏe mạnh bất ngờ trút hết lá. Trước sự lạ, Ban quản lý khu di tích Lam Kinh đã báo cáo về UBND tỉnh Thanh Hóa để xin chủ trương hạ cây lim. Khi hạ cây nhiều điều đặc biệt được phát hiện. Cụ thể, đường kính phần gốc cây lim trùng khớp với chân đá tảng cột cái (xấp xỉ 0,8 m), phần ngọn khoảng 0,65 cm, vừa với chân đá tảng cột quân. Những sự trùng hợp về kích thước này được đồn đoán rằng, dường như cây lim sinh ra để thực hiện sứ mệnh của 600 năm sau là phỏng dựng lại cung điện cho hậu thế. Được phép hạ cây, Ban quản lý khu di tích đã đưa cây lim vào chế tác, công trình hậu điện, nơi các vua ngự khi về bái yết sơn lăng.

Dẫu không đủ thời gian để thăm thú tất cả các công trình nhỏ trong khu di tích, nhưng qua phần giới thiệu khá kỹ lưỡng của HDV, trong phong cảnh có phần hoang sơ, cổ kính chúng tôi có chung cảm nhận như lạc vào không gian truyền thuyết, ngược dòng về quá khứ để tưởng nhớ đến một thời kỳ hưng thịnh bậc nhất trong lịch sử đất nước Việt Nam.

Thúy Hằng

(Hội Nhà báo tỉnh)


Các tin khác


Bảo tồn, phát huy giá trị ruộng bậc thang của người Mường Hoà Bình

(HBĐT) - Sẽ là niềm tự hào, vinh dự lớn lao nếu hệ thống ruộng bậc thang của người Mường Hoà Bình trở thành di sản cấp quốc gia, tiến tới di sản văn hoá và thiên nhiên thế giới. Cho đến thời điểm này, các vùng lúa nước, ruộng bậc thang khác ở Việt Nam mặc dù rất đẹp nhưng khó có thể được UNESCO công nhận di sản văn hoá thế giới về cảnh quan văn hoá.

Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài

Đề án "Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài giai đoạn 2023-2030” đã được chính thức thông qua ngày 3/8 vừa qua. Nhân dịp này, Thứ trưởng Ngoại giao, Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về Người Việt Nam ở nước ngoài Phạm Quang Hiệu có bài trả lời phỏng vấn báo chí về Đề án ý nghĩa này.

Xây dựng môi trường văn hóa trong cơ quan Báo Hòa Bình

(HBĐT) - Sáng 15/8, các phòng chuyên môn, đoàn thể Báo Hòa Bình đã ký cam kết giao ước thi đua xây dựng môi trường văn hóa trong cơ quan Báo Hòa Bình. Tham dự có đồng chí Nguyễn Mạnh Tuấn, Ủy viên BCH Hội Nhà báo Việt Nam, Bí thư Đảng ủy, Tổng Biên tập Báo Hòa Bình, Chủ tịch Hội Nhà báo tỉnh; các đồng chí trong Đảng ủy, Ban Biên tập, đại diện Hội Nhà báo tỉnh, lãnh đạo 5 phòng chuyên môn, các đoàn thể và toàn thể cán bộ Báo Hòa Bình.

Về Tuyên Quang xem Lễ hội Thành Tuyên

Trong tháng 9, các hoạt động chính thức của Lễ hội Thành Tuyên sẽ diễn ra với quy mô cấp tỉnh. Ngay từ đầu tháng Bảy âm lịch, các mô hình Trung thu ở Thành Tuyên đã "tung tăng” khắp phố phường.

Ra mắt bộ sách điện tử “Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình”

Sáng 10/8, tại Hà Nội, Báo Nhân Dân phối hợp Ban Tuyên giáo Trung ương, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật tổ chức Lễ giới thiệu bộ sách điện tử tổng hợp "Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình”. Bộ sách điện tử gồm 90 tập, được biên soạn trên nền chất liệu nội dung phim tài liệu "Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình” đã phát sóng trong năm 2021.

Hơn 40 nghệ sĩ nổi tiếng hội ngộ tại Lễ hội âm nhạc điện tử quốc tế Danang Electronic Carnival

Chiều 9/8 tại Đà Nẵng, Ban tổ chức Lễ hội âm nhạc điện tử Quốc tế Danang Electronic Carnival (DEC) họp báo công bố chính thức sự kiện sẽ diễn ra vào hai ngày 13 và 14/8. Chương trình hứa hẹn mang lại cho giới yêu âm nhạc những chương trình âm nhạc đỉnh cao.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục