Thuốc dùng trong tai mũi họng rất đa dạng, có thể dùng theo đường tại chỗ (nhỏ, xịt, bôi) hay toàn thân (uống, tiêm). Tuy nhiên, khi dùng thuốc điều trị các bệnh về tai mũi họng cần chú ý tới các nguy cơ do thuốc có thể xảy ra trong quá trình sử dụng.

Các tai biến phản ứng toàn thân

Do tai mũi họng là cửa ngõ đường ăn, đường thở, có hệ mạch và thần kinh rất phong phú nên luôn nhớ khi sử dụng thuốc, ngay cả khi tại chỗ cũng có thể gây tai biến, phản ứng nguy hiểm. Ví dụ, cho trẻ sơ sinh nhỏ thuốc nhỏ mũi loại co mạch naphazolin 0,1% đã gây tử vong (theo thông báo của Bệnh viện Nhi TƯ). Nguyên nhân do độ lan tỏa và co mạch quá mạnh của thuốc làm co thắt các mạch máu não. Hay dùng corticoid qua đường xịt mũi hay khí dung kéo dài sẽ gây xuất huyết đường tiêu hóa ở những người có loét dạ dày, tá tràng, tăng tiến triển các bệnh đường hô hấp ở những người có bệnh đường hô hấp, lao phổi.

 Nên thận trọng khi dùng thuốc trong tai mũi họng. Ảnh: TL

Các tai biến, phản ứng phụ

Vì tai mũi họng có hệ thống thần kinh giao cảm phong phú nên các phản ứng phụ của thuốc thường gặp đều có liên quan đến tai mũi họng như chóng mặt, ù tai, buồn nôn. Các phản ứng phụ của thuốc nhiều khi khó tránh khỏi, nếu không được giải thích, căn dặn sẽ có thể gây hậu quả nghiêm trọng. Ví dụ: kháng histamin (kháng H1) thường được dùng trong viêm mũi xoang nhưng lại có tác dụng phụ là gây buồn ngủ. Nếu người bệnh không biết, hoặc không được giải thích kỹ về thời gian uống thuốc có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng nếu uống  thuốc xong lại làm ngay công việc cần sự tỉnh táo như làm việc trên cao, hay lái tàu, lái xe.

Gây tổn thương chức năng của tai, mũi, họng

Tai mũi họng là cơ quan giữ nhiều chức năng quan trọng nên cần đặc biệt lưu ý khi sử dụng các thuốc có ảnh hưởng xấu đến chức năng của các cơ quan này.

Chức năng nghe: nhiều trường hợp do dùng thuốc dẫn đến điếc, nguy hại hơn nếu xảy ra với bà mẹ mang thai dễ làm cho đứa trẻ bị câm điếc sau này. Kháng sinh gây tác dụng phụ loại này phổ biến nhất là nhóm aminozid. Cần nhớ có những người mẫn cảm thì chỉ với một lượng nhỏ như rắc, nhỏ vào tai cũng gây nên điếc tiếp âm, không có khả năng hồi phục.

Chức năng ngửi: Các thuốc nhỏ mũi có thủy ngân (Hg) sẽ gây mất ngửi, thường không hồi phục.

Gây tổn hại niêm mạc

Niêm mạc mũi xoang với hệ thống lông - nhày hoạt động rất tinh tế. Khi làm thay đổi pH, nhiệt độ, độ nhớt như nhỏ mật ong nguyên chất vào mũi sẽ gây tổn hại niêm mạc do độ pH và độ nhớt quá cao.

Các thuốc dùng dài ngày cũng gây tác hại lớn như nhỏ các thuốc co mạch (ephedrin, naphazolin) tuy đúng hàm lượng nhưng nhiều lần, kéo dài liên tục sẽ gây viêm mũi do thuốc.

Gây ảnh hưởng đến hệ thống miễn dịch

Với trẻ nhỏ cần tạo lập hệ thống miễn dịch. Việc sử dụng thuốc kháng sinh, hạ nhiệt trong viêm mũi họng cấp thông thường làm cản trở việc tạo hệ thống miễn dịch hoặc tạo hệ thống miễn dịch không hoàn chỉnh. Ngược lại nhỏ các loại dịch thuốc chưa được nghiên cứu kỹ (các đông dược với hoa lá tươi) có thể sẽ là cách vô hình đưa các dị nguyên vào cơ thể. Nếu nhỏ liên tục thì các dị nguyên này sẽ tác động đến hệ thống miễn dịch và là nguyên nhân gây các phản ứng dị ứng sau này.

Gây kích thích phản ứng tại chỗ

Tai mũi họng là cơ quan có bộ phận cảm giác rất nhạy cảm, do đó các thuốc dùng tại chỗ phải đảm bảo không gây kích ứng để tránh tổn hại niêm mạc hoặc các phản ứng bất thường nguy hại đến cơ thể. Ví dụ: nhỏ nước tỏi tươi ép vào mũi, họng để sát khuẩn sẽ gây nóng rát, bỏng, tổn hại niêm mạc. Thuốc nhỏ tai về mùa lạnh hay để trong tủ lạnh có nhiệt độ dưới 20 độ C, nếu nhỏ ngay vào tai sẽ kích thích tiền đình gây chóng mặt, buồn nôn…

                                                                             Theo Báo SKĐS

 

Các tin khác


Huyện Tân Lạc: Đảm bảo công tác khám, chữa bệnh trong điều kiện chống dịch Covid-19

(HBĐT) - Trong điều kiện dịch Covid-19 tiếp tục diễn biến phức tạp tại nhiều địa phương trên cả nước, đội ngũ y, bác sỹ huyện Tân Lạc vừa nỗ lực đảm bảo công tác khám, chữa bệnh (KCB) tại địa bàn, vừa tăng cường các biện pháp PCD.

Huyện Lạc Sơn: Không để người tham gia bảo hiểm y tế thiệt thòi

(HBĐT) - Thực hiện Quyết định số 861/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt danh sách các xã khu vực III, II, I thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025, từ ngày 1/7/2021, BHXH huyện Lạc Sơn đã thực hiện việc cắt giảm đối với thẻ BHYT đã cấp cho người dân tộc thiểu số, người đang sinh sống tại 7 xã trên địa bàn. 

Người dân có thể cấp lại, cấp đổi thẻ BHYT không phân biệt địa bàn

(HBĐT) - Trong bối cảnh dịch Covid-19 đang diễn biến phức tạp ở nhiều địa phương như hiện nay. Nhằm mục tiêu đẩy mạnh cải cách hành chính giúp người tham gia BHYT được thuận lợi hơn trong việc khám, chữa bệnh BHYT, hạn chế đi lại và giao dịch trực tiếp với cơ quan BHXH. Nếu người dân bị mất, hỏng thẻ BHYT giấy mà không sử dụng điện thoại thông minh, người dân có thể đến cơ quan BHXH nơi gần nhất để làm thủ tục đổi lại thẻ (không thay đổi thông tin), không phân biệt địa bàn.

Gần 1.500 người tham gia hiến máu tình nguyện tại huyện Mai Châu

(HBĐT) - Ngày 21/9, Ban Chỉ đạo (BCĐ) Vận động hiến máu tình nguyện (HMTN) tỉnh, BCĐ Vận động HMTN huyện Mai Châu phối hợp với Viện Huyết học - Truyền máu T.Ư tổ chức ngày hội HMTN năm 2021.

Phát huy giá trị y, dược học  cổ truyền -  nhìn từ huyện vùng cao Đà Bắc

(HBĐT) - Kế thừa các vị thuốc hay, bài thuốc quý của các lương y có tay nghề cao, người có bài thuốc gia truyền chữa bệnh có hiệu quả ở địa phương; thường xuyên tổ chức các cuộc giao lưu trao đổi kinh nghiệm thực tiễn các đề tài nghiên cứu khoa học về đông y, đông dược; tham mưu công tác phát triển cây dược liệu trên địa bàn… huyện Đà Bắc đã và đang tiếp tục phát huy giá trị của y, dược học cổ truyền để ứng dụng chăm sóc sức khỏe cho Nhân dân.

Xét nghiệm là yếu tố then chốt để sớm kiểm soát dịch

Đây là nội dung được Bộ Y tế nhấn mạnh trong công điện số 1436 về quán triệt công tác xét nghiệm và một số biện pháp phòng, chống dịch khi thực hiện giãn cách xã hội.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục