(HBĐT) - Cách thành phố Hòa Bình khoảng 33 km, Thủ đô Hà Nội khoảng 100 km và từ QL 6 rẽ vào chừng 300 m là du khách đã đến với xóm ải, xã Phong Phú (Tân Lạc). Đây là làng Mường cổ còn lưu giữ nhiều nét văn hóa truyền thống độc đáo của dân tộc Mường.


Người dân xóm ải, xã Phong Phú (Tân Lạc) đã được tập huấn các kỹ năng làm du lịch cộng đồng. ảnh: Gia đình bà Bùi Thị Quy chuẩn bị nơi nghỉ ngơi cho du khách.

 

Ngay từ đầu xóm ải, con suối trong vắt, chảy róc rách như chào đón du khách. Du khách có thể cảm nhận được không khí trong lành và thưởng ngoạn không gian làng Mường mộc mạc với những ngôi nhà sàn tựa lưng vào núi. Khu trung tâm của xóm có 34 hộ người dân tộc Mường. Các hộ đều lưu giữ nếp nhà sàn truyền thống, có kiến trúc theo mô hình con rùa đã được ghi chép rõ trong cuốn sử thi nổi tiếng "Đẻ đất, đẻ nước”.

Du khách có thể dạo bước trên con đường nhỏ uốn lượn để thưởng ngoạn vẻ đẹp hoang sơ và dừng chân tại bất kỳ ngôi nhà sàn nào để tìm hiểu về văn hóa Mường. Người Mường nơi đây thân thiện, mến khách. Họ vẫn lưu giữ được nếp sinh hoạt truyền thống với bếp lửa, trang phục dân tộc và nhiều dụng cụ lao động sản xuất cổ như: Khung dệt, cối xay lúa, cối giã gạo, cung, nỏ, cuốc làm ruộng, nương rẫy…

"Người Mường ải tự hào lưu giữ nhiều nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của cha ông để lại. Là một thầy mo, người am hiểu văn hóa Mường, tôi thấy có trách nhiệm và sẽ truyền dạy, nhắc nhở thế hệ sau lưu giữ bản sắc dân tộc Mường” – ông Bùi Văn Khẩn, người có uy tín của xóm ải chia sẻ.

Đồng bào Mường ải chủ yếu sống bằng nghề trồng trọt, chăn nuôi. Đến với xóm ải, du khách có thể trải nghiệm các sinh hoạt thường ngày cùng dân bản như: làm ruộng, trồng rau, đánh bắt cá, chăm sóc gia súc, gia cầm, hái măng, nhuộm vải… cùng gia chủ tự tay nấu các món ăn đặc trưng như: cá đồ, xôi nếp nương, thịt gà nấu măng chua… Học làm các sản phẩm thủ công truyền thống, đồ lưu niệm từ tre, luồng. Tham gia các trò chơi dân gian cùng người dân: đánh mảng, đẩy gậy, bắn nỏ… Đặc biệt, người dân xóm ải còn lưu giữ được nhiều giá trị văn hóa phi vật thể như: những bài thường rang, bọ mẹng, hát đối, những áng mo, bài chiêng… Mỗi gia đình nơi còn lưu giữ từ 1-3 chiếc chiêng. Dàn chiêng của xóm có 21 chiếc. Xóm có 1 ông mo được công nhận là nghệ nhân, có đội văn nghệ và 1 đội bản âm phục vụ lễ tang, lễ hội.

Chị Đinh Thị Đưn, Chi hội trưởng chi hội phụ nữ xóm ải cho biết: Đội văn nghệ xóm có hơn 20 thành viên. Chúng tôi được luyện tập và luôn sẵn sàng phục vụ du khách với những tiết mục mang đậm bản sắc. Chúng tôi ý thức được cùng với không gian, cảnh quan, chiều sâu giá trị văn hóa chính là "chìa khóa” để phát triển du lịch cộng đồng.

Với những giá trị văn hóa độc đáo, năm 2008, xóm ải được Bộ VH -TT&DL công nhận là làng truyền thống tiêu biểu của dân tộc ít người và là xóm đại diện dân tộc Mường xây dựng 20 làng truyền thống của cả nước. Năm 2014, UBND tỉnh đã công nhận điểm du lịch cộng đồng xóm ải. Mấy năm gần đây, xóm ải phong quang, sạch đẹp, người dân trồng hoa dọc các lối đi, trước hiên nhà. Tình trạng buộc trâu dưới gầm sàn, chuồng lợn, gà ngay sát nhà đã được thay đổi. Dân bản được tham gia khóa học làm homestay.

Bà Bùi Thị Quy, chủ Mường Bi homestay tâm sự: "Ngôi nhà sàn của gia đình tôi đã hơn 60 năm tuổi. Tôi vẫn giữ không gian ngôi nhà cổ. Giữ được bản sắc văn hóa truyền thống cũng chính là nền tảng để phát triển du lịch cộng đồng. Từ đó vừa giới thiệu, quảng bá nét đẹp văn hóa Mường đến du khách, vừa tăng thu nhập. Chúng tôi đón khách bằng tấm lòng chân thành, mộc mạc nhằm đem đến cho du khách cảm nhận tốt đẹp, ấn tượng nhất. Từ năm 2015 đến nay, gia đình tôi đã đón nhiều đoàn khách từ các tỉnh, thành phố trong nước đến khách nước ngoài như: Pháp, Mỹ… và họ tỏ ra thích thú”.

 

Cẩm Lệ

 

Các tin khác


Đổi thay nếp nghĩ từ làm homestay ở xóm Ké

(HBĐT) -Dẫn chúng tôi đi khám phá Suối Trạch, chị Bùi Thị Chỉ ở xóm Ké, xã Hiền Lương, huyện Đà Bắc giới thiệu: Con suối là niềm tự hào của xóm bởi vẫn còn nét hoang sơ của núi, rừng. Bên trên suối là rừng phòng hộ thuộc khu bảo tồn thiên nhiên Phu Canh. Cảnh quan ở suối, thác hầu như không bị tác động bởi con người. Vào mùa đông ít du khách khám phá bởi trời lạnh nhưng mùa hè, khách du lịch đến đây ai cũng muốn trải nghiệm được lội suối, câu cá, bắt cua đá, soi tôm, nhất là thả mình giữa dòng nước chẳng muốn về.

Đồng bào Mông tại Sơn La rộn ràng đón Tết truyền thống

Những ngày này ở các bản làng vùng cao của huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La, bà con dân tộc Mông đang rộng ràng đón Tết truyền thống.

H'Hen Niê, Phương Khánh lọt top 25 cô gái đẹp nhất hành tinh

Chuyên trang sắc đẹp Missosology đánh giá cao vẻ đẹp của Hoa hậu H'Hen Niê và Hoa hậu Phương Khánh. Bên cạnh đó, Minh Tú cũng có tên trong top 25 cô gái đẹp nhất hành tinh.

Cuốn sách đặc biệt về chiến tranh biên giới tới tay bạn đọc Thủ đô

Cuốn sách "Những người đi giữ biên cương” của nhóm tác giả Ngô Văn Học (chủ biên), Đặng Vương Hưng, Hoàng Văn Thiềng và Lê Anh Sáng, chính thức ra mắt độc giả Thủ đô ngày 8/1.

Nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo qua đời ở tuổi 72

Nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo qua đời lúc 19 giờ 50 phút ngày 7-1 tại Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) vì căn bệnh ung thư phổi giai đoạn cuối.

Sôi nổi Liên hoan tiếng hát HS- SV tỉnh Hòa Bình năm 2019

(HBĐT) -Ngày 5/1, tại Trung tâm hoạt động TTN, Tỉnh Đoàn, Sở GD&ĐT phối hợp tổ chức Liên hoan tiếng hát HS- SV năm 2019. Tham gia Liên hoan có hơn 500 HS- SV, thầy, cô giáo đến từ 35 trường trung cấp, cao đẳng, THPT, PT DTNT THCS và THPT trong toàn tỉnh.