Một loài cá mập nhỏ ở Thái Bình Dương đã phát triển cách thức đặc biệt để tự bảo vệ mình khỏi kẻ săn mồi.

 

 Ảnh: minh họa - Internet

Nghiên cứu chi tiết đầu tiên về loài cá mập đèn lồng (tên khoa học là Etmopterus spinax) ở sâu dưới Thái Bình Dương cho thấy, loài cá này không chỉ có khả năng phát sáng trong bóng tối, mà hiệu ứng ánh sáng đó còn tạo ra một chiếc áo choàng khiến nó vô hình trước kẻ săn mồi.

Nghiên cứu được đăng trên chuyên san Journal of Experimental Marine Biology and Ecology cũng lần đầu tiên ghi nhận sự hiện diện của loài cá mập hình trụ này trong vùng biển quanh đảo Okinawa của Nhật. Trước đó, nó chỉ được phát hiện ở phía đông biển Đông, ngoài khơi đảo Đài Loan và các vùng biển phía nam Nhật Bản.

Màn trình diễn ánh sáng tự nhiên của nó, được tạo ra bởi các bộ phận phát sáng được gọi là photophore, thực hiện rất nhiều chức năng. Áo choàng vô hình có lẽ là một trong những chức năng có lợi nhất vì nó giúp bảo vệ loài cá mập nhỏ này khỏi những kẻ săn mồi ở bên dưới.

Julien Claes, nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Phòng Thí nghiệm sinh học biển thuộc Đại học Louvain (Bỉ) và là trưởng nhóm nghiên cứu, nói với trang tin Discovery: “Các photophore thay thế ánh sáng chiếu xuống từ mặt trời, vốn được cơ thể cá hấp thụ, do vậy, bóng của loài cá này biến mất khi nhìn từ dưới lên”.

Claes và các cộng sự đã tiến hành phân tích và phát hiện mỗi con cá có 9 vùng phát sáng riêng biệt. Một số vùng như vùng trên bụng góp phần tạo hiệu ứng áo choàng vô hình. Một số vùng thậm chí sáng hơn hiện diện trên các bộ phận giao cấu, sườn, đuôi và vây ngực của cá. Các nhà nghiên cứu dự đoán chúng có thể được sử dụng trong quá trình kết đàn và giao tiếp giao phối.

Theo Claes, cá mập là loài thụ tinh nội nên sự hiện diện của các photophore trên các cơ quan giao cấu có thể giúp ích cho quá trình này.

Ngoài ra, đó có thể là một cách để cá phát đi tín hiệu rằng nó đã sẵn sàng cho giao phối hoặc chúng là ứng viên sinh sản tốt hơn trong một hệ thống chọn lựa bạn tình trên cơ sở ánh sáng. Các nhà khoa học tin rằng, các dây thần kinh và hormone chịu trách nhiệm chính trong việc kiểm soát ánh sáng. Các sắc tố cũng di chuyển trong tế bào như một phần của quá trình này.

Khả năng phát quang có lẽ đã tiến hóa khi cá mập phát sáng thống lĩnh vùng biển sâu vào cuối kỷ Bạch phấn, cách đây chừng 65-75 triệu năm. Cá mập phát sáng rực rỡ này ngày nay sống ở độ sâu 0,2 - 1 km dưới mực nước biển, nơi có mức ánh sáng cực thấp.

Trước đây, các nhà khoa học đã nghiên cứu một loài khác thuộc họ cá mập này và cũng phát hiện ra các vùng sáng và đặc điểm tương tự khác. Do đó, có thể phỏng đoán rằng khả năng phát sáng ở loài này đã tiến hóa rất lâu trước khi tách nhánh cách đây ít nhất 31,55 triệu năm. Thậm chí có khả năng nhiều loài động vật biển tiền sử khác cũng có thể phát sáng trong bóng tối.

“Đáng tiếc bộ phận phát quang chỉ là một mô mềm nên không thể để lại, hoặc cực ít, dấu tích hóa thạch. Do vậy, rất khó khẳng định liệu các loài tiền sử khác có thể phát sáng hay không nhưng khả năng này có thể xảy ra dưới lòng biển sâu vì phát quang sinh học rất phổ biến trong môi trường này”, Claes nói.

 

                                                                      Theo TienPhong

Các tin khác


Dồn sức khắc phục hậu quả, tái thiết sau thiên tai

(HBĐT) - Những năm gần đây, tỉnh ta chịu ảnh hưởng nặng nề của các loại hình thiên tai, gây thiệt hại rất lớn về sản xuất, nhà ở, các công trình và cả con người. Do vậy, công tác phòng, chống thiên tai (PCTT) trên địa bàn tỉnh luôn được chú trọng và đặt lên hàng đầu.

Thời tiết ngày 1/7: Các khu vực trên cả nước mưa dông, vùng núi Bắc Bộ đề phòng lũ quét, sạt lở đất

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn quốc gia, do ảnh hưởng của vùng hội tụ gió lên đến mực 5.000m hoạt động mạnh dần lên nên ngày và đêm nay, ở Bắc Bộ có mưa rào và dông rải rác; riêng khu vực Tây Bắc, Việt Bắc chiều tối và đêm có mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.

Dự báo thời tiết 30/6: Hà Nội vẫn nắng nóng, chiều dịu mát nhờ mưa dông

Ngày 30/6, Hà Nội tiếp tục có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt, nhưng nền nhiệt đã giảm 2 độ so với những hôm trước. Đặc biệt, chiều tối và đêm xuất hiện mưa dông khiến trời dịu mát.

Gần 1.500 người xuyên đêm chữa cháy rừng ở Nghệ An

Khoảng 20 giờ tối 29-6, thêm một đám cháy bùng phát dữ dội ở đồi Lin, xóm 5, xã Diễn An, huyện Diễn Châu. Lực lượng phòng cháy chữa cháy vừa dập xong đám cháy rừng tại xóm 15, xã Diễn Phú lúc 19 giờ đã ngay lập tức có mặt để dập lửa.

Cài đặt sử dụng và đẩy mạnh cập nhật thông tin địa phương lên ứng dụng “PCTT” trên điện thoại thông minh

(HBĐT) - Sở NN&PTNT vừa ban hành Công văn số 1143/SNN-TL về việc cài đặt sử dụng và đẩy mạnh cập nhật thông tin địa phương lên ứng dụng "PCTT” trên điện thoại thông minh.

Khó khăn trong xây dựng nông thôn mới ở xã Bình Hẻm

(HBĐT) - Bình Hẻm là xã khó khăn của huyện Lạc Sơn, bắt tay vào công cuộc xây dựng NTM với xuất phát điểm KT-XH thấp. Cấp ủy, chính quyền xã đã triển khai đồng bộ các giải pháp xây dựng NTM; phân công, gắn trách nhiệm cho từng thành viên trong Ban chỉ đạo xây dựng NTM xã trực tiếp phụ trách từng xóm; đẩy mạnh công tác vận động, tuyên truyền, huy động sức dân trong đóng góp ngày công lao động, hiến đất để xây dựng các công trình phục vụ dân sinh như đường giao thông, trường học, nhà văn hóa xóm…

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục