(HBĐT) - Các thế hệ người Mường ở các xã trong huyện Kỳ Sơn luôn gìn giữ, phát huy những nét văn hóa đặc sắc của dân tộc. Đối với họ, chiêng không chỉ đơn thuần là nhạc cụ mà đã trở thành giá trị văn hóa tinh thần không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt cộng đồng.

Các nghệ nhân đội chiêng xóm Dụ 6, xã Mông Hóa (Kỳ Sơn) tích cực tập luyện để biểu diễn vào các dịp lễ, tết sắp tới.

Đến nhà văn hóa xã Mông Hóa vào những ngày cuối năm, chúng tôi gặp nghệ nhân Nguyễn Thị Lệ Sinh đang hướng dẫn các thành viên trong đội chiêng xóm Dụ 6 tập luyện để biểu diễn trong dịp lễ hội sắp tới. Thoạt nhìn ít ai nghĩ rằng bà đã gần bước qua tuổi 65. Đôi tay nhẹ nhàng, thuần thục từng động tác, chỉ dẫn cho từng người đánh chiêng sao cho chuẩn, lực phải thế nào để âm được vang. Bà Sinh tâm sự: Đội chiêng xóm Dụ 6 được thành lập từ năm 2010 với 12 thành viên chính, xuất phát từ lòng yêu mến của nhân dân trong xóm đối với loại nhạc cụ dân tộc này. Tiếng chiêng âm vang trong mỗi bản, làng đã quen thuộc, gần gũi, gắn liền với tâm hồn và đời sống văn hóa tinh thần của bà con nơi đây. Trong ngày Tết cổ truyền, lễ hội đầu xuân, ngày vui của bản, làng, dòng họ hay những chương trình văn hóa, văn nghệ… của đồng bào Mường nơi đây đều không thể thiếu những âm thanh trầm bổng, ngân vang của chiêng.

Cách đây 2 năm, chị Nguyễn Thị Phương Thảo, sinh năm 1991, trú tại xóm Dụ 6, xã Mông Hóa mới biết đánh chiêng một cách bài bản. "Từ trước đến nay, tôi chỉ biết chiêng qua lời dạy, truyền miệng của ông bà, cha mẹ. Chỉ sau khi được các cô, các chị trong đội chiêng của xóm chỉ dạy, tôi mới hiểu thêm nhiều câu chuyện gắn liền với văn hóa chiêng cũng như cách thức sử dụng một cách đầy đủ nhất. Từ ngày biết đánh, tôi tìm thấy niềm đam mê, yêu thích của mình đối với loại nhạc cụ dân tộc này.” Chị Thảo chia sẻ.

Người Mường ở Kỳ Sơn hiện nay vẫn lưu giữ được những nét văn hóa đặc trưng của dân tộc như: Chiêng, Mo Mường, hát đúm… Tuy nhiên, công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa dân tộc của huyện Kỳ Sơn đang gặp những thách thức. Nguyên nhân do sự tác động giao thoa giữa đời sống hiện đại nên nhiều nét văn hóa truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một, phần lớn các giá trị văn hóa được truyền miệng. Ngoài ra, một bộ phận nhân dân, đặc biệt là giới trẻ chưa quan tâm đến những hoạt động văn hóa dân tộc. Trước thực trạng đó, trong những năm qua, nhằm quán triệt cho người dân nhận thức sâu sắc chủ trương "Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội” và để nét đẹp văn hóa không bị mai một theo thời gian, công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Mường luôn được huyện Kỳ Sơn quan tâm.

Việc bảo tồn văn hóa chiêng được triển khai có hiệu quả. Hiện nay toàn huyện có 26 đội chiêng với trên 300 nghệ nhân, hoạt động chủ yếu trong các dịp lễ, tết, sự kiện quan trọng của huyện và tỉnh. Từ năm 2012 đến nay, huyện đã mở được nhiều lớp truyền dạy chiêng cho hơn 200 nghệ nhân trên địa bàn. Hiện tại, huyện đang lưu trữ được 26 bộ chiêng và hơn 500 chiếc chiêng.

Bà Đinh Thị Bích Đàm, Phó trưởng phòng Văn hóa huyện Kỳ Sơn cho biết: Huyện đã tổ chức một số hoạt động như tiến hành khảo sát, rà soát, đánh giá thực trạng văn hóa Mường tại các làng, bản trên địa bàn để có phương án bảo tồn cụ thể. Vào các dịp lễ, tết cổ truyền, đặc biệt là dịp Hội Xuân diễn ra vào tháng giêng hàng năm, huyện đã tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ để bảo tồn các làn điệu dân ca, dân vũ của đồng bào dân tộc Mường hoặc tổ chức các trò chơi dân gian như ném còn, đánh mảng, đẩy gậy, đánh đu… Thông qua đó, người già, các vị trưởng bản có thể truyền đạt cho thế hệ trẻ những nét đẹp của dân tộc Mường qua tiếng nói, trang phục... Ngoài ra, huyện chú trọng tuyên truyền sâu rộng đến nhân dân, nhất là lớp trẻ để họ hiểu, gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc mình.

Thời gian tới, phòng Văn hóa huyện Kỳ Sơn dự kiến sẽ đề xuất xây dựng kế hoạch bảo tồn và phát huy văn hóa Mường cho thế hệ trẻ, lồng ghép nhiều hoạt động giáo dục thiết thực trong đời sống xã hội. Gìn giữ và phát huy giá trị truyền thống văn hóa Mường luôn là nhiệm vụ trọng tâm, song hành cùng nỗ lực cải thiện đời sống đồng bào dân tộc.

 


                                             Đồng Hương

 


Các tin khác


Du lịch Việt Nam tiếp tục bứt phá ngoạn mục

Năm 2017, bức tranh du lịch Việt Nam đã có nhiều khởi sắc khi vị thế quan trọng của ngành dần được khẳng định trong cơ cấu kinh tế - xã hội. Sự phát triển theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp của các sản phẩm, dịch vụ, dự án du lịch cùng mức tăng trưởng ngoạn mục về lượng khách đã khẳng định bước tiến của ngành, đồng thời đòi hỏi du lịch Việt Nam tiếp tục vượt qua thách thức để bứt phá trên hành trình trở thành ngành kinh tế mũi nhọn.

Xã Hạ Bì lan tỏa phong trào xây dựng gia đình văn hóa

(HBĐT) - Phát huy thành tích đã đạt được của những năm trước, năm 2017, phong trào xây dựng gia đình văn hóa (GĐVH) tại xã Hạ Bì (Kim Bôi) được triển khai sâu rộng, là nền tảng vững chắc để các gia đình vươn lên phát triển kinh tế. Toàn xã có 1.289/ 1.548 hộ được công nhận GĐVH (chiếm 82,6%), trong đó có 864 hộ đạt danh hiệu GĐVH 3 năm liên tiếp; 4/6 KDC văn hóa.

Dấu ấn Việt Nam qua “Kong: Skull Island” lọt Top sự kiện văn hoá tiêu biểu

Chiều 10/1, Bộ VHTT&DL đã chính thức công bố 10 sự kiện văn hoá, thể thao và du lịch tiêu biểu. Theo đó, Dấu ấn Việt Nam qua bộ phim "Kong: Skull Island” lọt top 10 sự kiện này.

Nhà báo Đào Tuấn nhận sai, gửi lời xin lỗi Hoa hậu H'Hen Niê

Ngày 9-1, nhà báo Đào Tuấn đã nhận sai vì đã có những lời xúc phạm, miệt thị mà nhà báo này cho là "những lời lẽ xấu xí của mình" và "gửi lời xin lỗi tới H'Hen Niê và các bạn".

Kỷ niệm 68 năm ngày truyền thống học sinh sinh viên

(HBĐT) - Ngày 9/1, tại Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Tây Bắc đã diễn ra lễ kỷ niệm 68 năm Ngày Truyền thống Học sinh Sinh viên và Hội sinh viên Việt Nam (09/1/1950 – 09/01/2018).

Yêu cầu xử lý phóng viên miệt thị Hoa hậu Hoàn vũ 2017

Cục Báo chí đề nghị báo Lao Động chỉ đạo phóng viên Đào Tuấn giải trình và xử lý việc phóng viên này miệt thị, xúc phạm tân hoa hậu Hoàn vũ H’Hen Niê.