(HBĐT) - Người ta nói lên Hà Giang chỉ đến thành phố coi như chưa đến Hà Giang. Phải qua con đường Hạnh Phúc, thưởng ngoạn những vách đá cheo leo, những đoạn đường cua tay áo mới thấy người Hà Giang sống như thế nào ở trên đá.


Người dân ở xã Sà Phìn, huyện Đồng Văn (Hà Giang) tấp nập chợ phiên.

Sống trên đá, chết vùi trong đá

Qua huyện Quản Bạ đến huyện Yên Minh, anh bạn đồng nghiệp ở Báo Hà Giang bảo: Hôm nay, anh em mình đi trên con đường Hạnh Phúc mới nhé. Đây là con đường được khởi công từ năm 2015 và chỉ còn ít thời gian nữa thôi là hoàn thành. Con đường mới được trải nhựa hoàn toàn và sẽ rút ngắn được gần 20 cây số so với đường cũ. Con đường cũ được làm từ năm chiến tranh và phải huy động hàng nghìn người phơi mình giữa đá. Công trình thể hiện ý chí, niềm tự hào của Hà Giang chinh phục thiên nhiên. Những năm đó không có phương tiện làm đường mà hầu hết là sử dụng đục, đẽo phá đá bằng tay. Theo năm tháng, với sức người sửa nhiều lần, con đường cũng đi được bằng ô tô. Bởi nằm trên những triền đá nên đường rất nhiều cua. Ai đã từng qua cung đường này đều phải say xe.

Đi trên con đường Hạnh Phúc tôi cảm nhận được con người nhỏ bé trước thiên nhiên. Bà con nơi đây chỉ sống bằng nghề làm nông nghiệp. Cây chủ đạo là ngô và bí đỏ. Ngoài ra còn chăn nuôi gia gia súc, gia cầm. Cây ngô chỉ có giống ngô răng ngựa là "trụ” được ở đất này. Với nỗ lực của ngành nông nghiệp đưa nhiều giống mới lên thử nghiệm nhưng chỉ được một thời gian thì giống không phát triển được bởi sự khắc nghiệt của thời tiết. Nhiều chỗ nương chỉ có đá, bà con bỏ hạt ngô vào khe đá rồi bốc nắm đất chỗ khác thả vào để cây ngô sống. Cứ thế từ đời này qua đời khác đồng bào dân tộc Mông đã sinh tồn ở mảnh đất này.

Đã có người ví ở Đồng Văn, Mèo Vạc là "Sống trên đá, chết vùi trong đá”. Sống đã vậy người mất cũng khổ. Không có đất, khi có người mất nhiều gia đình chỉ đào huyệt sâu chưa đầy mét. Nhiều mộ chỉ lấy đá xếp chặt không có đất phủ.

Dọc qua những triền đá lưng chừng núi thỉnh thoảng có những hồ nước lớn đổ bê tông. Anh bạn đồng nghiệp Báo Hà Giang chia sẻ: Bà con nơi vùng cực Bắc này ngoài khổ về đất thì cũng khổ về nước. Nguồn sinh thủy ở vùng này rất ít nên phụ thuộc vào thiên nhiên là chính. Mùa này còn đỡ, mưa xuống nước chảy qua khe đá bà con có nước dùng. Chuyện tắm, giặt mùa khô là việc xa xỉ. Trong những năm qua, Nhà nước đã đầu tư nhiều cho bà con vùng biên, một trong những dự án là những hồ nước treo. Những hồ này được tích nước vào mùa mưa. Có những hồ đầu tư trên 15 tỷ. Có nước cuộc sống của bà con đỡ vất vả hơn, ít còn cảnh mang từng can đi hứng nước gùi về.

Đất lành chim đậu

Quá ngọ, chúng tôi dừng lại tại thị trấn Đồng Văn. Bữa cơm miền biên viễn có thịt gà, rau bí và món mèn mén để khách thưởng thức. Sau chén rượu ngô, tôi thưởng thức món thịt gà và rau bí. Quả thực đã thịt gà nhiều nơi nhưng vị thịt gà ở đây khác hẳn. Thơm và ngọt của nắng gió và đá. Rau bí ngọt, đậm nhất là nước luộc. Tôi hỏi đùa anh chủ quán: "Anh cho thêm đường à?” Anh cười hiền hậu: "Anh ở đây nhiều sẽ thấy, tất cả những sản phẩm thịt, rau đều ngon và ngọt đậm khác mọi nơi, ăn một lần sẽ không bao giờ quên”. Anh chủ quán tên Tuấn quê ở Phúc Thọ (Hà Nội) lên đây buôn bán gặp một thôn nữ người Giáy rồi quyết định lấy vợ ở đây lập nghiệp. Anh bảo: ở vùng này không chỉ có đồng bào dân tộc thiểu số mà có nhiều người ở dưới xuôi lên đây lập nghiệp. Nhiều người không muốn về vì đã quen cuộc sống nơi đây.

(Còn nữa)

                                                                                              Việt Lâm

 Bài 2: Các anh không còn cô đơn

Các tin khác


Chuyện chưa kể về người giết 7 tên giặc trong trận đánh cầu Vai Réo

(HBĐT) - Giết 7 tên địch, thu 7 khẩu súng về cho bộ đội ta trong một trận đánh - chiến công ấy thuộc về ông Bạch Công Sẻn, người lính cựu giờ đây mắt đã mờ, chân đã chậm. Gặp ông, sau 3 tiếng trò chuyện chúng tôi thực sự được sống trong khí thế sục sôi quyết tâm đánh thắng giặc thù để giành độc lập, tự do cho dân tộc.

Khu căn cứ cách mạng Tu Lý, Hiền Lương - nơi ghi dấu lịch sử

(HBĐT) - Một ngày thu tháng Tám, chúng tôi về xã Tu Lý (Đà Bắc). Nơi đây trong thời kỳ tiền khởi nghĩa tháng 8/1945, cùng với xã Hiền Lương đã hình thành khu căn cứ cách mạng Tu Lý - Hiền Lương, 1t rong 4 khu căn cứ cách mạng của tỉnh nằm trong hệ thống chiến khu Hòa - Ninh -Thanh (Chiến khu Quang Trung). Tại khu căn cứ này đã tổ chức lớp huấn luyện quân sự đầu tiên của tỉnh. Từ đây, phong trào cách mạng lan rộng ra các vùng xung quanh.

Linh thiêng “đất lửa” Quảng Trị

(HBĐT) - Giữa bạt ngàn mộ của Nghĩa trang liệt sỹ Quốc gia Trường Sơn và Nghĩa trang liệt sỹ Quốc gia Đường 9, chúng tôi đã tìm đến các phần mộ của những người con đất Hòa Bình. Hiện nay, tại Nghĩa trang liệt sỹ Quốc gia Trường Sơn có 85 phần mộ liệt sỹ của tỉnh, tại Nghĩa trang liệt sỹ Quốc gia Đường 9 có 295 phần mộ liệt sỹ tỉnh Hà Sơn Bình. Các anh yên nghỉ bên đồng đội, từng đoàn người vẫn nối dài về thăm các anh.

Nhìn lại vụ cá lồng chết hàng loạt khi Nhà máy thủy điện Hòa Bình xả lũ: Nhiều bài học kinh nghiệm được rút ra

(HBĐT) - "Qua việc cá lồng chết hàng loạt trên địa bàn huyện sau khi Nhà máy thuỷ điện (NMTĐ) Hòa Bình xả lũ, chúng tôi đã rút ra được nhiều bài học đắt giá trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo phát triển kinh tế nói chung và khuyến khích phát triển nghề nuôi cá lồng ở vùng hạ lưu sông Đà nói riêng” - Đồng chí Hoàng Văn Minh, Phó Chủ tịch UBND huyện Kỳ Sơn chia sẻ.

Nhớ mãi những cánh đồng ở Luông Pra Băng

(HBĐT) - Những ngày này, mỗi khi xem các chương trình truyền hình đưa tin về các hoạt động chào mừng "Năm đoàn kết hữu nghị Việt Nam - Lào 2017”, bác Hà Văn Tuấn (nguyên Chủ tịch UBND huyện Mai Châu) lại trào dâng trong lòng những tình cảm khó nói nên lời. Bởi chỉ có ai từng đến đất nước hoa Chăm Pa mới hiểu hết tâm trạng khi nghe tới các bản, địa danh, con người từng gặp, từng qua. Gặp bác trong một sớm tháng 7 tại tổ 3, thị trấn Mai Châu (Mai Châu), nghe bác tâm sự càng thấy những năm tháng công tác tại Lào năm nào đã trở thành một kỷ niệm thiêng liêng và đáng trân trọng.

Linh thiêng “đất lửa” Quảng Trị

(HBĐT) - Nếu như Nghĩa trang Liệt sỹ Quốc gia Trường Sơn và Nghĩa trang Liệt sỹ Quốc gia Đường 9 khiến chúng ta bàng hoàng, xót xa bởi bạt ngàn mộ liệt sỹ, hàng tiếp hàng bất tận thì thành cổ Quảng Trị đưa chúng ta đến sự tận cùng của đau đớn không nói nên lời.