(HBĐT) - Đất là người bạn tri kỷ luôn đồng hành suốt bao mùa vụ với người dân miền núi. Để đất nghỉ ngơi qua dịp Tết, tháng giêng đánh thức đất dậy trong mùa gieo hạt mới, gửi vào trong đất bao hỵ vọng của thời vụ làm đổi thay cuộc sống từng ngày.

 

Đất ở miền núi không mấy khi đất được bón phân, tưới tắm vì địa hình chênh vênh, hiểm trở. Nhưng bù lại có lớp mùn từ lá cây mục và tro than của các loài cây dại. Bởi thế, cứ ra Tết, dù quả còn vẫn muốn bay, rượu vẫn đầy trong vò, thịt lợn còn lủng lẳng gác bếp vẫn phải lên nương không để đất ngủ quên.

 

Năm nào, bố tôi cũng là người đi trước, ông ngắm nhìn đám cỏ mọc xanh um, ông lựa hướng gió, ngắm thế đất rồi nhanh tay phát cây, cuốc sợi tạo thành đường cản lửa. Đấy cũng là ranh giới giữa nương và rừng, là giới hạn gieo trồng. Mấy anh em tôi gom lá khô hùa cho ngọn lửa cháy đượm.

 

Mấy bữa sau, gặp mưa xuân, tro than đã hòa vào đất đai dấp dính. Những chú chim ướt cánh chỉ dám nấp trong tầng lá khoe tiếng hót, vậy mà người làm nương lại phải lặn lội leo những bậc đá trơn trượt lên tới đây cho kỳ được. Với cây gậy đã được vót nhọn, nhựa còn hăng, bố tôi đi trước chọc lỗ để chúng tôi đi sau gieo hạt. Có lần tôi hỏi, sao không đào bằng cuốc vừa nhanh, hạt ngô lại nhanh đội đất, bố chỉ tay về phía có tiếng gà rừng, đúng là chỉ có ẩn mình dưới lỗ sâu, hạt mầm mới đủ sức vươn lên chắc khỏe. Những nơi đá và đất chen lấn, bố tôi thuộc làu, chọc đủ lỗ mà cây không bị mau.

 

Những bắp ngô trổ ra ở đây ăn rất ngọt và dẻo như được tận hưởng một phép màu của đá. Người gieo hạt chẳng cần nhìn vào ếp, cứ thế nhón đủ số hạt, các ngón tay như chiếc phễu nhỏ thả hạt rơi đúng miệng lỗ nhỏ, bàn chân nhịp nhàng vùi lấp che dấu vết hạt mầm. Đợi tuần sau lên thăm lại sẽ tháy những thùy lá bé nhỏ vươn lên từ đất, chẳng mấy chúng lại thành màu ngô xanh biếc cả một khoảng rừng. Nhà ai chọn giống không tốt, đất không xốp, ngô lên chậm lại thấp thỏm lo âu. Người đi thăm nương cuối tháng giêng chỉ cần đứng trên mỏm đá có thể nhìn bao quát cả nương của mình.

 

Ở vùng đất quê tôi, người ta không được gieo cấy quanh năm bởi có khi phải nhường đất cho sương muối, lúc đó phải nương nhờ vào rau rừng, măng, nấm… nên mùa gieo hạt vừa vui như hội sau ngày Tết. Vui vì được thỏa sức trồng, cấy trên đất đai mênh mông dưới bầu trời, đi gieo hạt còn kết hợp đặt bẫy chim, hái rau dại…, những niềm vui luôn giấu kín trong lòng. Mùa gieo hạt tháng giêng, ai cũng lặng lẽ không hé một lời dù trong lòng đầy ắp những hy vọng. Có thể, đó là sự lặng lẽ thường thấy ở người miền núi nhưng biết đâu còn là một ý thức tâm linh để mong vụ mùa được mưa thuận, gió hòa, ngô đầy ắp góc sàn. Mùa gieo hạt qua nhanh nhưng luôn đọng mãi trong ký ức chúng tôi.

 

 

                                                                                Bùi Việt Phương

Các tin khác

Không có hình ảnh
Không có hình ảnh
Không có hình ảnh
Không có hình ảnh

Trung thu năm ấy

(HBĐT) - Trung thu năm ấy trùng với ngày nghỉ cuối tuần. Bố bảo Trang: Ngày mai bố đưa mấy mẹ con về ngoại, cho các con đón một cái Tết Trung thu ở quê. Lâu lắm rồi mình cũng không về bà.

Cua đồng mùa gặt

(HBĐT) - Đến nhà vợ chồng người bạn chơi trong một chiều mùa thu trời khá oi bức, nắng bên ngoài dường như còn níu kéo khoảng trời mùa hạ, rát bỏng như độ giữa mùa. Mải mê, luyên thuyên chuyện trò quên khoắng là đã đến giờ trưa. Vợ bạn từ trong bếp vọng ra "Anh cứ ở lại ăn cơm với nhà em, chẳng mấy khi”. Cũng muốn từ chối nhưng không nỡ, sợ vợ chồng bạn nghĩ khách sáo. Thôi thì ở lại dùng bữa cơm vậy! ý nghĩ vừa mới thoáng chạy qua đầu thì bạn lại chêm vào "ở lại ăn cơm với nhà tao, hôm nay có món canh cua đồng tuyệt hảo đấy!”.

Chuyện đầu làng-cuối phố: Muôn nẻo... nghề nghiệp

(HBĐT) - Quán nước chè đầu khu phố X. dạo này đang râm ran chuyện cháu A. con nhà chú X. đi học nghề sửa xe ô tô ở Bắc Ninh. Chuyện lạ… vì trước đây, khu này, các cháu đều lần lượt vào hết đại học, cùng lắm là cao đẳng chứ mấy ai lại chủ động đi học nghề. Gì cũng phải trượt đại học mấy bận mới đi học kiểu đó. ông Miễn, hiện đang có 2 con sắp tốt nghiệp đại học là người lên tiếng trước. Phả khói thuốc lào ra đằng mũi một cách điệu nghệ, ông phán:

Thương chiếc đèn lồng thủ công

(HBĐT) - Một mùa Trung thu nữa lại về. Bước ra phố trong đêm, tôi choáng ngợp vì ánh sáng lung linh của những chiếc đèn lồng. Hai bên vỉa hè, người người bày biện gian hàng bánh Trung thu nhan nhản. Trẻ con thành thị tụm năm, tụm bảy xách đèn lồng điện tử nói cười nhốn nháo. Không khí Trung thu cũng như thuở nào nhưng sao nó nhạt nhẽo, hững hờ quá đỗi!