(HBĐT) - Tôi đã vượt 2 km đến với căn phòng ấm áp của mình. Thu mình trong chiếc áo ấm của mùa trước, tôi cứ thấy lần vải cứng queo, dằm dặm. Chắc lâu ngày thiếu hơi người hay làn da quen tiếp xúc với nắng gió, giờ bị bó buộc. Ờ, mà tôi nghĩ khác, hình như rét mới, rét mới quá, chẳng phải rét nào cũng giống nhau, ai bảo giá rét chỉ là tàn tạ, cắt da, cắt thịt và khô hanh.

Mỗi khi trời chuyển lạnh, tôi lại có thói quen mở cửa sổ ngóng sang dãy nhà đối diện, nơi ấy có khoảng sân nhỏ thường ồn ã tiếng trẻ con. Mẹ tôi bảo gió đầu mùa thường độc, nhưng tôi lại tin vào sự mới mẻ ấy. Lần nào cũng vậy, tôi thấy khuôn mặt bà cụ hàng xóm rạng rỡ trong rét mới. Những luống bắp cải, su hào của bà ngoài xóm ngoại ô chắc chỉ chờ cái tê tái ấy mà xanh nõn nà. Những loại rau mùa rét như người con gái miền núi cao quanh năm được sương mù, hơi núi tắm gội bằng hơi sương mà có làn da trắng nõn và mát lòng người. Bà vào thành phố với con, với cháu nhưng tâm trí chắc vẫn gửi ở bãi sông, mùa mưa thì nhão nhoét, mùa khô rét mướt mà bụ bẫm từng cái rễ rau. Có lần, tôi thấy bà ngồi xoa chân cho một đứa cháu bị ngã bầm tím, bàn tay xoa nhẹ như nâng một cây rau vừa bị gió xô rạp. Bà thương cháu như cây rau mùa rét phải về sống trên đất nóng, cứ còi cọc, ốm yếu mãi.

Cứ mưa rét, tôi thấy ông cụ đầu ngõ cầm cái ô cũ ra ngồi ven đường, mưa lạnh đến mấy ông cũng ra, khuôn mặt hồ hởi nhìn dòng người co ro trong gió. Ông có một cái bàn, dăm chiếc ghế, bộ đồ trà chén, cái điếu cày, cái bơm xe, một bàn cờ tướng bằng gỗ… Những thứ chẳng sợ mất, cũng chẳng làm ra cơ nghiệp một con người, thân già đeo đẳng vỉa vè ấy mà cũng vui. Trong gió mùa đông, có người lại ngồi đón rét mà thở khói thuốc lào. Trong tiết trời mùa đông, họ ngồi nói những câu chuyện mới, cái lạnh kéo họ đến gần nhau, chia sẻ những thứ nhẹ nhàng, đơn giản mà cũng ấm áp. Chén trà, điếu thuốc cứ thế sống mãi ở xứ sở này bất chấp kỷ nguyên, năm qua, tháng lại. Họ ngồi đó, với những câu chuyện buồn vui… Cứ thế, người ta bàn cái rét năm nay buốt hơn, ngọt hơn hay nhẹ nhàng hơn. Tiết trời đỏng đảnh đã tạo nên một thứ "đặc sản” cái lạnh của từng vùng đất. Biết là mùa đông, biết là nhiệt độ hạ, có mưa phùn "yểm trợ” cho rét buốt hay rét khô hanh nhưng nếu chỉ bó gối trong căn phòng của mình, ta đâu cảm nhận được hết.

Tôi khép lại khung cửa sổ, rét mới rồi cũng sẽ cũ đi, chìm sâu vào quên lãng. Những trận gió mùa đông bắc, những đợt rét căm căm, những khắc nghiệt của mùa đông sẽ làm mất dần ấn tượng ban đầu về cái rét se lạnh dịu dàng đầu mùa. Hình như trong gió lạnh, có hơi ẩm đang ngấm dần vào đất, vào lớp vỏ cây, cái lạnh từ khô khan sang ấm nóng, từ tương khắc chuyển hóa thành tương sinh. Để rồi, mỗi mùa rét đi qua, dưới lớp lá khô là mầm cây vươn lên, trong sương mù là lộc non, chồi, nụ...

Tản văn của Bùi Việt Phương

Các tin khác


Thạch Sanh tân truyện: Thất thu

(HBĐT) - Do phò mã Thạch mắc nhiều khuyết điểm, cực chẳng đã, phụ vương đành hạ chỉ ra quyết định buộc thôi việc. Đang đi xe có máy lạnh, ngủ phòng có điều hòa, bữa nào cũng có "sơn hào, hải vị”, nay phải trở về vùng "rừng xanh, núi đỏ” với không ít tai tiếng khiến Thạch Sanh vừa hẫng hụt, vừa buồn bực nên rất ngại giao tiếp với mọi người.

Man mác Tết cho người xứ xa

(HBĐT) - Cách Tết 20 ngày, nhà bác họ tíu tít chuẩn bị sắm các đồ liên quan đến Tết, nhưng chưa phải dành cho cả gia đình đón một năm mới an lành, sum vầy mà dành cho cô con gái út chuẩn bị đi học ở xứ trời Âu. Nhìn bên ngoài có vẻ tất bật, rộn ràng, nhưng bên trong vẫn phảng phất một chút man mác, bùi ngùi.

Ký ức đẹp ngày xuân

(HBĐT)- Có biết bao cách để mỗi người tiễn một năm cũ và đón mùa xuân về trong nhà. Xuân đang về, sức sống của thiên nhiên dường như tan chảy vào con người, khi những nhành nụ đàog phơi phới đơm nụ trổ hoa và lòng người cũng bắt đầu rạo rực. Mùa xuân đến là mùa của đất trời giao hòa, mùa của hy vọng và ước mơ, mùa của mùa màng no ấm và sum họp, mùa của sức sống mãnh liệt, mùa để cây lá đâm chồi nảy lộc, mùa của những mầm non xanh mơn mởn thoát khỏi lớp vỏ bọc xù xì để vươn vai đón chào những tia nắng ấm áp.

Bên bếp lửa mùa đông


 (HBĐT) - Người bạn học cũ đang sống ở miền Đông Nam bộ nhắn hỏi: "Nghe nói xứ Bắc đang lạnh lắm à? Sao mình nhớ lắm những ngày đông và bếp lửa quê nhà”. Người bạn ấy cùng làng, cùng chung dãy núi cao và dòng suối trong vắt sau nhà, cùng chung những mùa đông buốt giá đi đặt bẫy chuột núi, chung củ sắn lùi cháy cạnh và nùn rơm trên cánh đồng bãi tuổi thơ…

Vang mãi bài ca về người chiến sĩ

(HBĐT) - Những ngày này, ông chú họ có vẻ tâm trạng, đôi khi thấy ông huýt sáo một bài ca về người lính ở Trường Sơn năm nào, thời mà ông và các đồng đội từng thốt lên: "Tuổi 20 chân đi không bén đất/Đám mây trời bay dưới ba lô” (Anh Ngọc). Ông thuộc thế hệ thấm đẫm hình ảnh của những chiến sĩ Hồng quân Liên Xô qua các bộ phim truyện chiến đấu của Liên Xô, hay các bài hát Nga về người lính hào hùng mà lãng mạn.