itamin là những hợp chất hữu cơ mà cơ thể cần một lượng nhỏ trong chuyển hoá. Cơ thể người không tổng hợp được, nếu có thể chỉ có một lượng nhỏ. Có 2 loại vitamin:

- Vitamin tan trong nước, gồm có nhóm B và nhóm C.

- Vitamin tan trong dầu gồm có nhóm A, D, E và nhóm K.

Thường thì ít gặp thiếu vitamin đơn thuần nhưng hay gặp khi thiếu dinh dưỡng protein - năng lượng. Thiếu hụt vitamin xảy ra từ từ, ít triệu chứng đặc hiệu nên khó phát hiện, có thể có một số dấu hiệu đặc trưng nhưng việc dùng vitamin chỉ tập trung vào đối tượng có nguy cơ như: trẻ sơ sinh cần vitamin K, phụ nữ có thai cần acid folic, người ăn chay cần vitamin B1, người cao tuổi cần nhiều loại vitamin; multivitamin cùng với khoáng chất vi lượng đáp ứng tốt với việc giảm tần suất mắc bệnh và miễn dịch, trẻ nhỏ cần vitamin A, C, D... Những vitamin này nếu bị thiếu hụt sẽ gây rối loạn chuyển hóa trong cơ thể và gây một số bệnh, có thể rất nghiêm trọng.

Vitamin tan trong nước

Vitamin B1:

Còn gọi là thiamin, là một coenzym cần cho một số phản ứng sinh học, ôxy hoá carbonhydrat, dẫn truyền thần kinh ngoại vi.

Thiếu hụt sẽ gây chán ăn, chuột rút, dị cảm và kích thích, ảnh hưởng lên hệ tim mạch dẫn đến khó thở tim nhanh, tim to, phù ngoại vi (beri-beri). Với hệ thần kinh vận động và cảm xúc gây đau đối xứng, dị cảm, mất phản xạ, tổn thương  hệ thần kinh trung ương dẫn đến hội chứng Wernicke-Korsakoff, biểu hiện rung giật nhãn cầu, liệt mắt, thất điều, lú lẫn, mất trí nhớ.

Đa số người thiếu hụt thiamin là do nghiện rượu.

Chữa trị: Dùng thuốc ngoài đường tiêu hoá. Đa số có hiệu quả ngay và hoàn toàn nhưng cũng  có đến gần một nửa chỉ hồi phục một phần hoặc không hồi phục.

Vitamin B2:

Riboflavin là coenzym tham gia vào nhiều phản ứng  ôxy hoá khử và là thành phần thiết yếu của enzym khác.

Thiếu hụt vitamin B2 xảy ra và kết hợp với thiếu hụt vitamin khác do chế độ ăn không đủ, nghiện rượu tương tác thuốc biểu hiện viêm loét miệng (môi, niêm mạc lưỡi, góc miệng), viêm da mỡ, mệt mỏi, thiếu máu, vết máu giác mạc.

Vitamin B6:

Pyridoxin là nhóm chất liên quan chặt chẽ với nhau trong chuyển hoá trung gian, là coenzym chính chuyển hoá các acid amin, pyridoxal phosphat là chất quan trọng nhất.

Thiếu hụt vitamin B6 có thể do tương tác thuốc, nghiện rượu hoặc do bẩm sinh. Hội chứng biểu hiện giống như loại nhóm B loét miệng, lưỡi, môi, mệt mỏi, dễ kích thích. Thiếu hụt nặng gây co giật, thiếu máu, bệnh thần kinh ngoại vi. Pyridoxal phosphat dưới 50 nanogam/ml.

 Thiếu hụt vitamin có thể gây loét miệng.
Vitamin C:

Acid ascorbic là chất chống ôxy hoá, tham gia vào nhiều phản ứng hoá khử và tổng hợp collagen, tăng hấp thu sắt, chuyển hoá tryrosin, thuốc làm lành vết thương.

Thiếu hụt do đưa vào không đủ, nghiện rượu, người nghèo, người già, bệnh tật (ung thư, suy thận), hút thuốc.

Triệu chứng không rõ ràng như yếu mệt, điển hình là bệnh Scorbut (xuất huyết như chảy máu cam, máu lợi, khớp, chậm liền vết thương, phù, thiểu niệu, bệnh thần kinh). Acid ascobic huyết tương dưới 0,1mg/dl.

Đã nhận thấy liều cao vitamin C có thể giảm nguy cơ ung thư, bảo vệ mạch vành, ngăn ngừa LDL (lipoprotein tỷ trọng thấp).

Tác dụng phụ: có thể bị kích ứng dạ dày, tiêu chảy, đầy hơi. Nghi ngờ có thể gây sỏi thận oxalat.

Niacin

Acid nicotinic là thành phần thiết yếu của các coenzym, tham gia vào nhiều phản ứng ôxy hoá khử khác nhau.

Thuốc được dùng chữa trị tăng cholesterol và triglycerid máu đặcbiệt lopoprotein tỷ trọng thấp (LDL) hoặc loại rất thấp (VLDL) nhưng lại làm tăng lipoprotein tỷ trọng cao (HDL).

Thiếu hụt: do chỉ ăn ngô, nghiện rượu, tương tác thuốc, thiếu dinh dưỡng. Biểu hiện không rõ như: chán ăn, yếu mệt, kích thích, viêm lưỡi miệng, sút cân, tam chứng Pellagre (viêm da, tiêu chảy, sa sút trí tuệ như lú lẫn, mất trí, ảo giác, loạn tâm thần), tiêu chảy.

Lưu ý: không dùng liều cao để trị tăng lipid huyết, thuốc gây đỏ da, kích ứng dạ dày, tăng men gan, tăng glucose huyết và bệnh gút (tuy ít xảy ra). Có thể bị viêm gan tối cấp.

                                                                              Theo Báo SKĐS

Các tin khác


Sáng 24/11: Gần 5.300 bệnh nhân COVID-19 nặng đang điều trị; F0 tại TP HCM được cách ly tại nhà khi có những điều kiện nào?

Đến nay Việt Nam đã chữa khỏi hơn 911.300 bệnh nhân COVID-19, trong số các ca đang điều trị có gần 5.300 trường hợp nặng; TP HCM quy định 2 điều kiện lâm sàng đối với F0 được cách ly tại nhà...

89 công dân hoàn thành cách ly tập trung

(HBĐT) - Trong 2 ngày 22 - 23/11, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh phối hợp với Bộ CHQS tỉnh tổ chức trao giấy chứng nhận hoàn thành cách ly tập trung cho 89 công dân Việt Nam (trong đó có 37 nữ, 52 nam, 4 trẻ em) nhập cảnh từ Cộng hoà Liên bang Đức về cách ly tập trung tại Trung đoàn 814 (tổ 14, phường Thịnh Lang, TP Hòa Bình).

Vai trò tổ Covid-19 cộng đồng trong trạng thái phòng, chống dịch mới

(HBĐT) - Hiện nay, khi trạng thái phòng, chống dịch (PCD) Covid-19 chuyển từ mục tiêu "không có Covid” sang thích ứng an toàn, linh hoạt và kiểm soát hiệu quả dịch bệnh, vai trò của các tổ Covid-19 cộng đồng càng cần tiếp tục được phát huy, khẳng định.

UBND huyện Lương Sơn đề nghị thực hiện cách ly tại nhà đối với F1

(HBĐT) - Chiều 22/11, UBND huyện Lương Sơn đã ban hành công văn hỏa tốc về việc đề nghị cho F1 thực hiện cách ly tại nhà để phòng, chống dịch.

Ngày 22/11: Có 10.321 ca mắc COVID-19, trong đó TP Hồ Chí Minh, Cần Thơ và Tây Ninh tăng số mắc

(HBĐT) - Bản tin dịch COVID-19 ngày 22/11 của Bộ Y tế cho biết có 10.321 ca mắc COVID-19 tại 58 tỉnh, thành phố, trog đó TP Hồ Chí Minh có số mắc nhiều nhất với 1.547 ca; trong ngày có 4.776 ca khỏi; 190 trường hợp tử vong- trong đó có 50 trường hợp của hôm qua cộng sang

Ngày 22/11, ghi nhận 11 trường hợp dương tính với SARS-CoV-2

(HBĐT) - Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh tỉnh, ngày 22/11, trên địa bàn tỉnh ghi nhận 11 ca dương tính với SARS-CoV-2.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục