(HBĐT) - Cứ đến độ này, anh H. lại thấy mẹ - một bà giáo già về hưu thật vui, sôi nổi hơn dạo trước. Người già hay sống bằng hoài niệm hay sao ấy… Ngăn kệ của bà cơ man là thư, bưu thiếp, hoa khô ép của các thế hệ học trò… được sắp xếp lại. Có lần nắng to, bà mang những kỷ vật ẩm mốc lên tầng thượng hong nắng. Sợ gió thổi bay, bà ngồi ở hiên che, chờ hàng tiếng đồng hồ… Bao lần cả nhà được mẹ khoe, kể về những học trò, những câu chuyện cũ… Nhiều đến nỗi, bố anh, người đàn ông ít nói nhất nhà phải gàn: "Bà để các con, các cháu nghỉ ngơi tý đi…”. Anh lại phải can để nghe hết các câu chuyện của mẹ. Tuổi già mà…

Có câu chuyện chị H, học trò của mẹ nhà hoàn cảnh khó khăn, suốt ngày chợ búa bán rau cùng mẹ. Khi nhà khá giả lên chút, lại "đu” theo bạn bè con nhà có điều kiện nay điểm này, mai điểm kia chơi. Học hành bê trễ. May điều chỉnh kịp, không thì... Hôm mẹ con chị đến chào để đi học chuyên nghiệp, anh thấy mẹ vui quá. Chị kia không quần áo te tua như trước, tóc tai cũng gọn hơn. Hôm đó, kèm theo những trái bưởi hồng đào, hình như còn có 1 cái phong bì nhỏ. Mẹ và mẹ con chị cứ đùn đẩy. Nhưng mẹ đã quyết: Tôi không đồng ý. Chị không cầm về, lần sau đến tôi không gặp đâu… Lần đấy, hình như anh có đùa một câu khiến mẹ giận và anh ân hận đến bây giờ: "Mẹ thế thì bao giờ nhà mình giàu được”. Mẹ nghiêm giọng: "Học sinh của mẹ, con phải hiểu… Lương tâm mẹ không cho phép. Bao năm bố mẹ nuôi các con ăn học đầy đủ nên người, đâu phải nhờ những món quà do ai đó biếu tặng”.

Chuyện kể của bà về thầy cô, về những ngày 20/11 trước đây thật dài. Bà nói: Ôi, ngày đó ở nông thôn có nhiều hoa hoét như bây giờ đâu. Trước ngày lễ, cả nhóm bạn lên đồi, lên rừng tìm kiếm hoa dại. Nhớ cả lần mấy bạn trai trèo mãi mới đến lấy được mấy cành hoa trà rừng, trắng tinh. Đến lớp, mỗi bông hoa chỉ còn rớt lại một vài cánh. Tặng cô, cô rơm rớm nước mắt. Còn các bạn xóm khác tặng những bó hoa mào gà đỏ chót, hay bó hoa đồng thảo còn vương mùi bùn đất ngai ngái… Chỉ buồn cười mấy bạn nam ngồi dưới cứ suýt xoa cái chân bị trầy chút do sơ suất lúc hái cành. Thế đấy, bao năm rồi mà mẹ không quên được chuyện ấy. Mấy tháng sau, đến nhà cô chơi, bàn làm việc giản dị của cô có thêm lọ hoa. Những bông hoa các tổ tặng cô dịp trước, được cô khéo léo, chế, ép khô… Tuy không còn rực rỡ, nhưng những cánh hoa rừng, hoa đồng thảo vẫn như có hồn, lung linh…

Rồi cũng có lúc anh thấy bà tâm trạng. Về hưu nhưng bà không tách rời với các thông tin về ngành, về xã hội. Có lần bà hồ hởi nói chuyện về học sinh nước nhà đoạt giải quốc tế; chuyện học sinh tỉnh nhà đoạt giải quốc gia; nhiều nơi vùng sâu, vùng cao có trường đạt chuẩn quốc gia. Nhưng cũng có lần anh thấy bà buồn, khẽ thở dài. Ngành giáo dục cũng có nhiều chuyện không vui. Chuyện bảo mẫu đánh học trò, chuyện tỉnh nọ, tỉnh kia cán bộ ngành sa vào vòng lao lý vì liên quan đến thi cử… Anh chỉ có thể an ủi bà bằng những câu chung chung, đại loại như: Không phải ai cũng thế, "con sâu làm rầu nồi canh” thôi. Còn bao người vô tư, trong sáng, tâm huyết vì sự nghiệp "trồng người”. Biết là nói vậy, biết là bà buồn, nhưng anh cũng thấy ấm lòng khi chiều nay, bà tươi cười trở lại, vui cười đón mấy đồng nghiệp đến chơi. Câu chuyện tinh khôi, ngời sáng một thuở ngày nào được dịp kể lại. Ai cũng già rồi mà trong đôi mắt lại lấp lánh sự trẻ trung, thánh thiện như một thời xa. Thời mà mối quan hệ thầy trò, tình đồng nghiệp còn trong sáng đến tận cùng. Bó hoa đồng thảo, bó hoa rừng tươi nguyên một thời vẫn khiến bà vui mừng đến tận hôm nay cùng sự trải nghiệm của cuộc sống đương thời. Anh biết bà và các đồng nghiệp đang hạnh phúc thực sự. Anh cũng mong mình có được những giây phút tuyệt vời đó.

Bùi Huy


Các tin khác


Thạch Sanh tân truyện: Thất thu

(HBĐT) - Do phò mã Thạch mắc nhiều khuyết điểm, cực chẳng đã, phụ vương đành hạ chỉ ra quyết định buộc thôi việc. Đang đi xe có máy lạnh, ngủ phòng có điều hòa, bữa nào cũng có "sơn hào, hải vị”, nay phải trở về vùng "rừng xanh, núi đỏ” với không ít tai tiếng khiến Thạch Sanh vừa hẫng hụt, vừa buồn bực nên rất ngại giao tiếp với mọi người.

Man mác Tết cho người xứ xa

(HBĐT) - Cách Tết 20 ngày, nhà bác họ tíu tít chuẩn bị sắm các đồ liên quan đến Tết, nhưng chưa phải dành cho cả gia đình đón một năm mới an lành, sum vầy mà dành cho cô con gái út chuẩn bị đi học ở xứ trời Âu. Nhìn bên ngoài có vẻ tất bật, rộn ràng, nhưng bên trong vẫn phảng phất một chút man mác, bùi ngùi.

Ký ức đẹp ngày xuân

(HBĐT)- Có biết bao cách để mỗi người tiễn một năm cũ và đón mùa xuân về trong nhà. Xuân đang về, sức sống của thiên nhiên dường như tan chảy vào con người, khi những nhành nụ đàog phơi phới đơm nụ trổ hoa và lòng người cũng bắt đầu rạo rực. Mùa xuân đến là mùa của đất trời giao hòa, mùa của hy vọng và ước mơ, mùa của mùa màng no ấm và sum họp, mùa của sức sống mãnh liệt, mùa để cây lá đâm chồi nảy lộc, mùa của những mầm non xanh mơn mởn thoát khỏi lớp vỏ bọc xù xì để vươn vai đón chào những tia nắng ấm áp.

Bên bếp lửa mùa đông


 (HBĐT) - Người bạn học cũ đang sống ở miền Đông Nam bộ nhắn hỏi: "Nghe nói xứ Bắc đang lạnh lắm à? Sao mình nhớ lắm những ngày đông và bếp lửa quê nhà”. Người bạn ấy cùng làng, cùng chung dãy núi cao và dòng suối trong vắt sau nhà, cùng chung những mùa đông buốt giá đi đặt bẫy chuột núi, chung củ sắn lùi cháy cạnh và nùn rơm trên cánh đồng bãi tuổi thơ…

Vang mãi bài ca về người chiến sĩ

(HBĐT) - Những ngày này, ông chú họ có vẻ tâm trạng, đôi khi thấy ông huýt sáo một bài ca về người lính ở Trường Sơn năm nào, thời mà ông và các đồng đội từng thốt lên: "Tuổi 20 chân đi không bén đất/Đám mây trời bay dưới ba lô” (Anh Ngọc). Ông thuộc thế hệ thấm đẫm hình ảnh của những chiến sĩ Hồng quân Liên Xô qua các bộ phim truyện chiến đấu của Liên Xô, hay các bài hát Nga về người lính hào hùng mà lãng mạn.