(HBĐT) - Khi cây mận trong vườn được thu hết trái, cây ngô trên nương lên xanh chờ ngày ra bắp, đó là lúc chị em dân tộc Mông xã Hang Kia (Mai Châu) có thể đến trường. Không ai ở nhà trông con, đứa địu trên lưng, đứa dắt tay, các chị mang con cùng đến trường học chữ.


Giáo viên tình nguyện trường THCS Hang Kia B (Mai Châu) tận tình hướng dẫn chị em những nét chữ đầu tiên.

Với 60% người dân không nói được tiếng phổ thông. Tỷ lệ người dân vi phạm pháp luật khá cao, lại cách trung tâm xã Hang Kia đến cả chục cây số đường đất gập ghềnh. Chất chồng khó khăn đã ngăn cản cái chữ đến với 2 xóm Thung Mặn và Thung ẳng. Mù chữ, lạc hậu, tảo hôn, đói nghèo là vòng tròn luẩn quẩn mãi đeo đẳng cuộc sống người dân nơi đây suốt bao đời nay. Với mong muốn mang cuộc sống mới, mang đến sự đổi thay cho bản Mông, các thầy, cô giáo trường THCS Hang Kia B đã đến từng hộ gia đình tuyên truyền, vận động người dân, nhất là chị em đến trường học chữ.
 
Đầu tháng 6/2018, 2 lớp học xóa mù chữ của xã Hang Kia chính thức được mở với gần 60 học viên. Lớp học này khá đặc biệt với học viên ở đủ các lứa tuổi từ 19, 20 cho đến cả những người gần 50 tuổi.
 
Trò chuyện với chúng tôi, Giàng Y Xông (xóm Thọ A, xã Hang Kia) cho biết: Em năm nay 19 tuổi, trước đây học dở dang lớp 1 thì nghỉ ở nhà, rồi sau đó lấy chồng nên không biết chữ. Bây giờ có lớp học xóa mù nên em đi học. Không ai trông con, em phải mang con đi theo. Mới đầu cũng ngại lắm, không muốn đi học đâu nhưng học được vài hôm thấy hay, thấy thích nên chị em mới rủ nhau đi học đông như thế này.
 
Hoàn cảnh của Xông cũng là của gần như tất cả chị em đang tham gia học lớp xóa mù chữ này. ở mảnh đất Hang Kia, dù các ngành chức năng đã vào cuộc mạnh mẽ nhưng tình trạng tảo hôn vẫn xảy ra. Đa số các em gái khoảng 12, 13 tuổi trở lên đã lấy chồng, sinh con. Lập gia đình cũng đồng nghĩa với việc nghỉ học. Đó là chưa kể đến mỗi khi vào mùa làm nương, mùa cưới hoặc ngày Tết cổ truyền của đồng bào dân tộc Mông kéo dài hàng tháng trời thì nhiều gia đình đã cho con ở nhà ăn Tết. Vì thế mà cái chữ đến với bản Mông vốn đã rất khó khăn, giờ càng thêm rơi rụng. Có lẽ khó tin khi trong cuộc sống hiện đại mà vẫn có những người phụ nữ đã 3, 4 đứa con, sắp lên chức bà nội, bà ngoại nhưng mới lần đầu cầm bút.
 
Vì là lớp học đặc biệt, vận động học sinh đến lớp đã khó, việc dạy cho chị em nhớ được, viết được chữ lại càng khó hơn. Bởi vì không có ai trông con nên đa phần các chị phải đưa con đến lớp. Các cháu còn nhỏ, bé thì khóc, bé chạy nhảy, bé quấy ngủ… khiến cho việc quản lý, tổ chức lớp học thực sự là một thử thách đối với đội ngũ giáo viên trường THCS Hang Kia B. Các thầy, cô đều chưa có kinh nghiệm tổ chức và dạy lớp xóa mù chữ.
 
Cô giáo Đỗ Thị Ngọc Ngà, giáo viên trường THCS Hang Kia B cho biết: Các chị, các em lâu lắm rồi không cầm đến cây bút nên tay cứng, khó tập viết. Ngoài ra có nhiều chị không nói, nghe, hiểu được tiếng phổ thông nên giáo viên gặp nhiều trở ngại trong giảng dạy, hướng dẫn. Các chị đi học không đều, buổi học buổi nghỉ, lớp học liên tục có học sinh mới, khả năng và trình độ mỗi người khác nhau. Do vậy, giáo viên phải tận tình chỉ dạy từng chị em. Khó khăn là thế nhưng thương các chị, có người ngoài 40, gần 50 tuổi mà chưa viết được tên mình nên các thầy, cô giáo động viên nhau cố gắng, kiên trì thêm chút nữa.
 
Để vận động, thu hút học sinh đến lớp, ngoài sự tận tình, tâm huyết, hết lòng của đội ngũ giáo viên, trường THCS Hang Kia B đã chuẩn bị sẵn sách, vở cũng như linh hoạt về thời gian tổ chức lớp. Trước đây, một số nhóm học xóa mù chữ nhỏ lẻ tổ chức vào buổi tối nhưng không được duy trì, hiệu quả chưa cao. Hiện nay, tranh thủ lúc chị em nông nhàn, lớp học được tổ chức thường xuyên vào tất cả các ngày trong tuần. Điều đáng nói, hiện đang là thời gian nghỉ hè, đa phần thầy, cô giáo của trường THCS Hang Kia B là người ở nơi khác đến đây công tác nên huyện Mai Châu đã có phương án hỗ trợ giáo viên từ các trường, biết tiếng Mông, hiểu được văn hóa người Mông, đã từng có kinh nghiệm dạy xóa mù chữ đến hỗ trợ nhà trường trong thời gian nghỉ hè.
 
Cái chữ sẽ giúp người dân Hang Kia có được nhận thức mới, cách sống mới, bắt đầu từ việc bài trừ nạn tảo hôn, không vi phạm pháp luật. Dù còn nhiều gian nan nhưng với sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị, của ngành giáo dục tỉnh nhà và nhất là của các thầy, cô giáo trên rẻo cao Mai Châu, hy vọng trang mới đang được mở ra ở vùng đất nhọc nhằn này, con chữ sẽ được "gieo” trên những mỏm đá tai mèo.

 

                                                                                          Dương Liễu

Các tin khác


Trường phổ thông dân tộc nội trú THPT tỉnh hòa bình

THƯ CẢM ƠN 
(HBĐT) - Ngày 11/11/2018, Trường phổ thông Dân tộc Nội trú THPT tỉnh Hòa Bình đã tổ chức Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập trường (1958-2018).

Chuyện khuyến học ở xóm Đạo Hoàng Đồng

(HBĐT) - Thôn Hoàng Đồng, xã Khoan Dụ (Lạc Thủy) có trên 90% hộ gia đình, trên 90% dân số là đồng bào Công giáo. Phát huy truyền thống từ ngọn lửa cách mạng "tổ Đảng Hoàng Đồng”, nhân dân thôn Hoàng Đồng không chỉ tiên phong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, đẩy mạnh phát triển TTCN, ngành nghề phụ mà còn là thôn dẫn đầu toàn xã về phong trào thi đua "Khuyến học – khuyến tài” nhiều năm qua.

Cần quan tâm xây dựng nhà vệ sinh trường học đạt chuẩn

(HBĐT) - Những năm qua, thực hiện chương trình xây dựng NTM, kiên cố hóa trường lớp học, nhiều trường học trên địa bàn huyện Yên Thủy đã được đầu tư kinh phí xây dựng phòng học, phòng bộ môn, nhà rèn luyện thể chất, bếp ăn… góp phần hoàn thiện hệ thống cơ sở vật chất từ bậc mầm non đến THCS. Tuy nhiên, riêng nhà vệ sinh ở các trường học lại chưa được quan tâm đúng mức nên vẫn còn nhiều công trình đã và đang xuống cấp trầm trọng, trở thành nỗi ám ảnh của học sinh mỗi khi đến trường.

Viết tiếp trang sử vẻ vang mái trường PT DTNT THPT tỉnh

(HBĐT) - Ngày 01/02/1958, Tỉnh ủy Hòa Bình đã có quyết định thành lập ngôi trường mang tên "Trường thanh niên” do Tỉnh đoàn Hòa Bình đề xuất. Ngày 1/4/1958, tại xóm Rổng Vòng, xã Lâm Sơn, huyện Lương Sơn, nhà trường đã chính thức khai giảng lớp học đầu tiên. Trải qua 60 năm xây dựng và phát triển, Trường Thanh niên lao động xã hội chủ nghĩa Hòa Bình (nay là Trường PT DTNT THPT tỉnh) đã có những đóng góp to lớn cho sự nghiệp GD&ĐT nói riêng, phát triển KT – XH của tỉnh nói chung.

Trường Thanh niên lao động XHCN Hòa Bình - một thời để nhớ

(HBĐT) - Tốt nghiệp cấp II năm 1977, chúng tôi không có được may mắn như các bạn cùng lớp theo học tại các trường cấp III như: Hoàng Văn Thụ, Công Nghiệp B, C3 Kỳ Sơn… (năm ấy trường cấp III Kỳ Sơn mới được xây dựng).

Kỷ niệm 50 năm thành lập trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS&THPT huyện Đà Bắc

(HBĐT) - Ngày 11/11, trường Phổ thông dân tộc nội trú (PTDTNT) THCS&THPT huyện Đà Bắc tổ chức lễ Kỷ niệm 50 năm thành lập (1968 - 2018). Đến dự có lãnh đạo các sở, ban, ngành; lãnh đạo huyện Đà Bắc; cùng các thế hệ lãnh đạo, thầy cô giáo và học sinh của nhà trường qua các thời kỳ.