(HBĐT) - Ở bản Sạn, xã Phúc Sạn (Mai Châu) có câu chuyện người nhanh dắt người chậm, người sáng chỉ giúp người chưa thông, người có của lo cho người nghèo hơn để cùng no cái bụng, ấm cái thân. Ấy là chuyện nuôi bò "rẽ". Người có bò cho người khác nuôi hộ gọi là nuôi "rẽ", mỗi năm đẻ ra hai con bê thì chia nhau mỗi người một con. Người nhận nuôi "rẽ" khi đã có vài "cặp" lại cho những hộ khác nuôi, cứ thế cặp bò bê lan tỏa ra khắp bản Sạn. Không những thế còn sinh sôi ở những bản khác nữa.

Tôi tha thẩn trên con đường đầu bản Sạn rồi bước lên cầu thang một ngôi nhà sàn lợp ngói xi măng. Sàn nhà phẳng phiu, bóng bẩy, được ghép bằng những thanh ván rộng 10 phân đều tăm tắp. Mọi xếp đặt trong nhà giống như kiểu nhà của người Thái, mặc dù ông chủ nhà là người Ao Tá. Sau hồi trò chuyện, tôi được biết, ông là Đinh Xuân Mai, nguyên Chủ tịch HĐND, Phó Bí thư thường trực Đảng xã Phúc Sạn.

Ông Mai có cái vẻ điềm tĩnh, ít cười, mỗi lời nói được bao bọc bởi đức tính khiêm tốn. Tôi hỏi ông làm thế nào ra nhiều tiền thế, ông chỉ cười trừ: "Nhiều nhặn gì đâu, có nhà còn hơn đấy". Rồi ông cũng kể cho tôi nghe về cuộc sống gia đình. Ấy là lần chạy nước hồ sông Đà dâng năm 1989. Nhà ông đã nghèo, con cái lại đông, vén nhà lên đỉnh đồi, gianh lợp chưa héo lá đã phải chạy vì nước lũ dâng cao. Người dân năm ấy di cư táo tác. Người vén dần lên đỉnh núi, nước dừng ở đâu, dựng lều tại đó. Người vào Tây Nguyên sinh cơ lập nghiệp. Người thì tìm lối sang các bản xa hồ. Trong số mười hộ di cư sang bản Sạn, có gia đình ông. Khỏi nói đến nỗi khổ của người di cư như thế nào, chỉ biết nó đến cùng cực của cái khổ. Ngôi nhà cũ vén lên đồi chỉ còn đủ gỗ làm lều, lúc chạy lũ chuyển sang bản Sạn thì chẳng còn gì nữa, gỗ tre đã mục nát, vì mối mọt, vì chạm va, cắt xén thu nhỏ... Trắng tay, ông dựng cái lều che tạm, vật vã kiếm miếng ăn qua ngày. Đến năm Nhà nước hỗ trợ vốn trồng luồng theo Dự án 747, gia đình ông được giao 6 ha đồi rừng cùng luồng giống và tiền gạo chăm sóc. Cùng thời kỳ này, gia đình ông nhận nuôi rẽ một cặp bò, bê từ một hộ khác. Có thể nói, cuộc sống gia đình ông Mai có bước chuyển từ đây, từ cặp bò, bê nuôi rẽ này.

Cặp bò của ông nhờ được chăn dắt tốt sau năm đầu tiên ông có một chú bê khỏe mạnh. Vài năm sau, ông có đàn bò 15 con, bắt đầu tính đến chuyện cho hộ khác nuôi rẽ và gia đình ông lần lượt xuất cho các hộ nuôi rẽ đến hơn ba chục con bò, bê. Nhờ đó mà nhiều hộ cũng khá lên.

Ngôi nhà vững chãi có giá trị của ông Đinh Xuân Mai được tích cóp chủ yếu từ bò, nhưng thu nhập của gia đình còn hai nguồn quan trọng nữa là cá và luồng. Hai nguồn này không được tiền cục như bò, nhưng tổng hợp cái bán lẻ tẻ cả năm cũng được dăm bảy chục triệu. Ao cá nhà ông ở ngay mép nền nhà, nằm trong nhà mà nghe cá quẫy. Ao được ngăn đôi thành ao trên, ao dưới theo thế bậc thang, bởi vậy nước ra nước vào rào rào, thông thoáng. Để có được cái ao như bây giờ, ông Mai phải bao phen cực nhọc, đổ ra không ít công sức, tiền của. Có năm, lũ suối So Lo quét trắng mấy tấn cá của ông. Một nguồn thu quan trọng như thế luôn bị rình rập đe dọa bởi lũ suối đột xuất.

Nói đến Phúc Sạn là nói đến cây luồng. Luồng ngút ngàn xanh một dải lòng hồ sông Đà, từ Gò Lào trải miên man ra Gò Mu, Suối Lốn. Luồng nhấp nhô, bồng bềnh qua So Lo, bản Sạn, ngút ngát xanh, thăm thẳm xanh đến xa tít Thầm Nhân, Suối Nánh, bản Đoi, bản Khoang... Cây luồng thực sự đem lại thế cân bằng cho cuộc sống, cuộc đời người dân vùng lòng hồ vốn chênh chao một thuở chạy nước.

Cũng như những bản làng vùng lòng hồ khác, bản Sạn đã tươi lên màu ngói, những ngôi nhà ngói hồng, ngói trắng thấp thoáng dưới tán luồng xanh. Gia đình ông Đinh Xuân Mai có một nghìn gốc luồng, đã khai thác và cho thu ổn định từ nhiều năm nay. Một nghìn gốc luồng là nguồn tiền không biết bao nhiêu mà tính. Luồng là giống cây dễ trồng, mọc khỏe, lớn nhanh. Sau trận mưa rào mùa hạ, các mầm măng bụ bẫm đội đất lên tua tủa để mùa sau, một nghìn khóm luồng lại được bổ sung thêm hàng vạn cây.

Sự năng động cùng tư duy làm ăn mới như ông Đinh Xuân Mai và nhiều người giỏi nữa ở xã Phúc Sạn, Tân Mai đang trỗi dậy lan tỏa, náo nức cả vùng núi đồi một thời hoang hóa.

Lò Cao Nhum

(Bản Lác, thị trấn Mai Châu, Mai Châu)


Các tin khác


Tác động, hệ lụy từ những dự án chậm tiến độ, không triển khai

Bài 1 - Dự án "nghìn vàng” bỏ hoang

(HBĐT) - Việc triển khai thực hiện Luật Đất đai năm 2013 và Luật Đầu tư trên địa bàn tỉnh thời gian qua đã tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư cũng như tạo cơ chế phù hợp cho tỉnh đẩy mạnh việc thu hút các dự án đầu tư. Tuy nhiên, trong hàng nghìn dự án đầu tư vào tỉnh, vẫn còn nhiều dự án đầu tư vốn ngoài ngân sách có sử dụng đất chậm hoặc không triển khai trong nhiều năm gây bức xúc trong dư luận, quần chúng nhân dân, thất thu ngân sách, lãng phí tài nguyên đất...

Trên cung đường huyền thoại

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh là tuyến vận tải chi viện chiến lược từ hậu phương lớn miền bắc chi viện cho chiến trường miền nam. Năm 1975, đường Trường Sơn đoạn qua Tây Nguyên đã góp phần đưa bộ đội ta tiến quân vào giải phóng Sài Gòn. Sau 44 năm đất nước thống nhất, đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh ngày nay đã nâng cấp, mở rộng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, tạo ra cuộc sống mới trên đại ngàn Trường Sơn.

Huyền thoại đường Hồ Chí Minh - Bài 4: Con đường chiến lược thời đại mới

Những lợi thế không chỉ "theo" Đường Hồ Chí Minh đến với người dân, mà cấp ủy, chính quyền các địa phương, đặc biệt là vùng duyên hải miền Trung và Tây Nguyên, đã rất nỗ lực phát huy, tận dụng trục dọc xuyên Việt thứ 2 này để thu hút đầu tư, phát triển kinh tế vùng, kết nối và mở rộng quan hệ quốc tế.

Huyền thoại đường Hồ Chí Minh - Bài 3: Mạch máu đất nước

Vào khoảng thời gian này cách đây 19 năm về trước, đường Hồ Chí Minh thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước được khởi công xây dựng.

Huyền thoại đường Hồ Chí Minh - Bài 2: Ước vọng cháy bỏng

Miền Nam được hoàn toàn giải phóng, sứ mệnh của Bộ đội Trường Sơn đã hoàn thành, mở ra hướng chuyển đổi chức năng, nhiệm vụ mới, với ước mong đường mòn Hồ Chí Minh sẽ được phát triển lên một tầm thế mới trong công cuộc dựng xây đất nước.

Huyền thoại đường Hồ Chí Minh –Bài 1: Tuyến lửa bất tử

60 năm trước có con đường đánh dấu mốc lịch sử quan trọng của dân tộc mang tên: Đường mòn Hồ Chí Minh.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục